Spis  treści

1.Specyfikacja Istotnych Warunków Zamówienia                                         str. 2 - 18

-------------------------------------------------------------------------------------------------------

2. Formularz oferty ( zał. nr 1 ) – przedstawiany przez Wykonawcę                              str. 19  - 21                                                                                                  

a) początek strony od słów …… zał. nr 1

b) koniec zał.  do  słów … .* niepotrzebne skreślić 

-------------------------------------------------------------------------------------------------------

3. Oświadczenia ( zał. nr 2 ) – przedstawiany przez Wykonawcę                                            str. 22  
                                                                                                        
a) początek strony od słów …… zał. nr 2

b) koniec strony  do  słów … .* niepotrzebne skreślić 
 
 ------------------------------------------------------------------------------------------------------

4. Wzór umowy  ( zał. nr 3 )                                                                        str. 23 – 28

------------------------------------------------------------------------------------------------------

5. Przedmiar  robót  ( zał. nr 4 )                                                                     str. 29-30

-------------------------------------------------------------------------------------------------------

6.  Szczegółowa Specyfikacja Techniczna                                                    str. 31-69

SPECYFIKACJA  ISTOTNYCH  WARUNKÓW  ZAMÓWIENIA

PRZETARG  NIEOGRANICZONY

Przebudowa drogi powiatowej

         Specyfikację opracował:
       
           Krzysztof  Kieterling

kwiecień 2009

Część  I

INFORMACJE OGÓLNE

1. Informacje o zlecającym i przedmiocie przetargu

Zarząd  Dróg  Powiatowych
99 – 100 Łęczyca, ul. A. Mickiewicza 12
tel/fax (0-24) 721 – 27 - 41

zwany dalej Zamawiającym, działając w oparciu o Ustawę z dnia      29. 01. 2004, Prawo zamówień publicznych( Dz. U. Nr 19, poz. 177, z późn. zm.), znowelizowanej 13.04.2007r.( obowiązuje od 11.06.2007 r., tekst jednolity  20.11.2007 r. – Dz. U. nr 223, poz. 1655) oraz znowelizowanej ustawy obowiązującej od 24.10.2008 r.

z a p r a s z a

	do składanie ofert w trybie przetargu nieograniczonego na przebudowę drogi  powiatowej o wartości poniżej 5 150 000 euro.

 Kod CPV 45 23 31 41 – 9  ( naprawy dróg )
                     Kod CPV 45 23 32 20 – 7    ( roboty  w  zakresie  nawierzchni  dróg )

2. Nazwa przedmiotu zamówienia.  

*  Przedmiotem  przetargu jest : “ Przebudowa drogi powiatowej nr 2502 E relacji Drzykozy – Daszyna – Osędowice na długości 3,666 km oraz przebudowa chodnika na długości 1500 mb, w miejscowościach : Drzykozy, Sławoszew i Daszyna ”.
	 
3. Termin  realizacji  zamówienia :

- rozpoczęcie  wykonanie  -  czerwiec 2009 r,

- zakończenie  wykonania  -  do 30 października 2009 r.

4. Opis przedmiotu zamówienia i zakres robót. :

a)oczyszczenie i skropienie istniejącej nawierzchni bitumicznej jezdni asfaltem upłynnionym przed ułożeniem nowej warstwy ścieralnej, szerokość 4,0 m i długość 3666 m, 

b)wykonanie asfaltobetonowej warstwy ścieralnej nawierzchni ( cienki dywanik), z mieszanki mineralno – bitumicznej grysowej o uziarnieniu 0-12,8 mm, grubość warstwy po zagęszczeniu 4 cm, szerokość 4,0 m              i długość 3666 m,

c) wykonanie chodnika z kostki brukowej betonowej ( + krawężniki i obrzeża ), szerokość chodnika 1,2 m, długość chodnika 1500 m + zjazdy :
- kostka szara grubości 6 cm
- kostka czerwona ( na zjazdy ) grubości 8 cm,

d) uzupełnienie  brakujących  znaków  pionowych :

- znaki miejscowości ( E 17a ) – 5 szt.
- znaki miejscowości ( E 18a ) – 5 szt.
- znaki informacyjne ( D42 ) – 3 szt.
- znaki informacyjne ( D43 ) – 4 szt.
- znaki ostrzegawcze ( średnie) – 4 szt.

5. Warunki udziału w postępowaniu przetargowym.

W  przetargu mogą wziąć udział wykonawcy, którzy:

a) nie podlegają wykluczeniu na podst. art.24, Ustawy z dnia 29.01.2004r, Prawo zamówień publicznych( Dz. U. Nr 19, poz. 177, z późn. zm.), znowelizowanej 13.04.2007r.( obowiązuje od 11.06.2007 r.) oraz znowelizowanej ustawy obowiązującej od 24.10.2008 r.,
 
b) spełniają pozostałe warunki określone w art.22, ust.1,Ustawy z dnia 29.01.2004r, Prawo zamówień publicznych,

c) wpłacą wymagane wadium,

d) spełniają warunki niniejszej specyfikacji.

5a.Zamawiajcy  dokona  oceny  spełnienia  w / w   warunków  na  podstawie : 

a) sprawdzenia przedstawionych przez wykonawców dokumentów wymienionych w  pkt.6, 

b) sprawdzenia dowodu wpłaty wymaganego wadium, 

c) sprawdzeniu wszystkich dokumentów przedstawionych przez wykonawców pod kontem ich zgodności  z  SIWZ.

6. Wymagane dokumenty i oświadczenia jakie muszą dostarczyć wykonawcy w celu potwierdzenia warunków udziału w postępowaniu przetargowym.

Wykonawcy, na potwierdzenie spełniania  warunków udziału w postępowaniu przetargowym, o których  mowa w pkt.5, załączą do swojej oferty dokumenty potwierdzające spełnienie tych warunków, tj.:

1/ aktualny odpis z właściwego rejestru lub aktualnego zaświadczenia o         
   wpisie do ewidencji działalności gospodarczej ( wystawiony nie  
   wcześniej niż 6 miesięcy przed upływem terminu składania ofert ),

2/ aktualnego zaświadczenia z właściwego oddziału ZUS lub KRUS   
   potwierdzającego odpowiednio że wykonawca nie zalega z opłacaniem opłat   
   oraz składek na ubezpieczenia zdrowotne i społeczne lub zaświadczenia, że  
   uzyskał przewidziane prawem zwolnienie, odroczenie lub rozłożenie na raty 
   zaległych płatności lub wstrzymanie w całości wykonania decyzji właściwego 
   organu( wystawionego nie wcześniej niż 3 miesiące przed upływem terminu 
   składania ofert ),

3/ aktualnego zaświadczenie właściwego naczelnika urzędu skarbowego 
   potwierdzającego odpowiednio że wykonawca nie zalega z opłacaniem podatków  
   lub zaświadczenia, że uzyskał przewidziane prawem zwolnienie, odroczenie  
   lub rozłożenie na raty zaległych płatności lub wstrzymanie w całości 
   wykonania decyzji właściwego organu( wystawionego nie wcześniej niż        
   3 miesiące przed upływem terminu składania ofert ),

4/ aktualnej informacji z Krajowego Rejestru Karnego w  
   zakresie określonym w art. 24 ust. 1 pkt. 4 – 8 ustawy,       
  ( wystawionej nie wcześniej niż 6 miesięcy przed upływem  
   terminu składania ofert), 

5/ wykaz wykonanych robót budowlanych w ciągu ostatnich 5 lat przed dniem  
   wszczęcia postępowania o udzielenie zamówienia odpowiadających rodzajem i  
   wartością robotom budowlanym stanowiącym przedmiot zamówienia z podaniem 
   ich wartości oraz daty i miejsce wykonania oraz załączeniem dokumentów 
   potwierdzających, że roboty te zostały wykonane należycie ,jeżeli okres   
   prowadzenia działalności jest  krótszy, to z okresu  prowadzenia działalności,

*  w  wykazie   prosimy   podać    roboty  budowlane, odpowiadające  rodzajowi  zamówienia , których  wartość  wynosi      
      min. 500  000 zł  netto, oferty  nie  spełniające  tego  warunku    będą  odrzucone

6/ wykaz niezbędnych do wykonania zamówienia narzędzi i urządzeń, którymi
   dysponuje lub będzie dysponował wykonawca, 

7/ pisemnego zobowiązania innych podmiotów do udostępnienia niezbędnych do  
   wykonania zamówienia narzędzi i urządzeń, jeżeli w wykazie, o którym mowa w  
   pkt. 6 wykonawca wskazał narzędzia i urządzenia, którymi będzie dysponował, 

8/ informacji o ilość przeciętnie zatrudnionych pracowników lub liczebności  
   personelu kierowniczego( z ostatnich 3 lat ),jeśli okres prowadzenia  
   działalności jest krótszy, to z okresu działalności firmy,

9/ wykaz osób, którymi dysponuje lub będzie dysponował wykonawca i które będą  
   uczestniczyć w wykonaniu zamówienia wraz  z informacjami na temat ich 
   kwalifikacji zawodowych, doświadczenia i wykształcenia niezbędnych do 
   wykonania zamówienia a także zakresu wykonywanych przez nich czynności,

10/ pisemnego zobowiązania innych podmiotów do udostępnienia osób zdolnych do  
   wykonania zamówienia , jeżeli w wykazie, o którym mowa w  
   pkt. 9 wykonawca wskazał osoby, którymi będzie dysponował, 

11/ dokumenty stwierdzające, że osoby, które będą wykonywać zamówienie, 
   posiadają wymagane uprawnienia, jeżeli ustawy nakładają obowiązek 
   posiadania takich uprawnień,

12/ sprawozdania finansowego albo jego części, a jeżeli podlega ono badaniu 
   przez biegłego rewidenta zgodnie z przepisami o rachunkowości również z 
   opinią odpowiednio o badanym sprawozdaniu albo jego części, a w przypadku 
   wykonawców nie zobowiązanych do sporządzania sprawozdania finansowego, 
   innych dokumentów określających obroty oraz zobowiązania i należności, za 
   okres nie dłuższy niż ostatnie 3 lata obrotowe, jeżeli okres 
   prowadzenia działalności jest krótszy, to za okres prowadzenia 
   działalności, 

13/ informacji banku lub spółdzielczej kasy oszczędnościowo - kredytowej,   
    w którym wykonawca posiada rachunek bankowy, potwierdzający wysokość  
    posiadanych środków finansowych lub zdolność kredytową wykonawcy           
   ( wystawionej nie wcześniej niż 3 miesiące przed upływem terminu składania 
   ofert ),

14/ polisę lub inny dokument ubezpieczeniowy potwierdzający, że  
   wykonawca jest ubezpieczony od odpowiedzialności cywilnej w  
   zakresie prowadzonej działalności,

15/  oświadczenia  w/g  załącznika nr 2,

7. Dopuszczalna liczba ofert składanych przez
   jednego wykonawcę. Forma złożenia oferty. 

1. Każdy wykonawca może złożyć w tym przetargu tylko jedną własną ofertę.

2. Wykonawca, który złoży lub uczestniczy w więcej niż jednej ofercie podlega  dyskwalifikacji. 

3. Ofertę pod rygorem  nieważności należy złożyć w formie pisemnej, zamawiający nie dopuszcza składania ofert w postaci elektronicznej.

4. Treść oferty musi odpowiadać treści specyfikacji istotnych warunków zamówienia. 

8. Koszt sporządzenia oferty.

	Wszystkie koszty związane ze sporządzeniem oferty  ponosi wykonawca, niezależnie od wyniku przetargu. Zamawiający nie przewiduje zwrotu kosztów udziału w postępowaniu. 

9. Kryteria oceny ofert.

1/ Kryterium  cenowe 					           - 80 %

2/ Kryterium gwarancji na wykonany przedmiot zamówienia	- 20 %

ad.1/ Komisja Przetargowa przeanalizuje oferty i uszereguje je pod względem cen. Najwyższą ilość punktów uzyska oferta zawierająca najniższą cenę.

ad.2/ Maksymalną ilość punktów uzyska oferta, w której wykonawca zapewni najdłuższy okres gwarancji na wykonany przedmiot zamówienia. 

10. Sposób obliczania wartości punktowej.
	
Punktacja obliczana będzie wg. następujący zasad:

1.	wartość punktowa ceny :

Wc = 80 x Cn : Cp

		Cn – najniższa  cena spośród ofert,
		
            Cp – cena porównywanej oferty.

2.	wartość punktowa gwarancji:

Wg = 20 x Go : Gmax

		Go  – wartość punktowa otrzymana przez oferenta,
		
           Gmax – maksymalna ilość punktów przyznawana ważnej 
                 ofercie za zaproponowane warunki gwarancji.

3.	Ocena  ogólna

W = Wc + Wg 
	
Wc – ilość punktów uzyskanych w kryterium cenowym

Wg – ilość punktów uzyskanych w kryterium gwarancji

Część  II

DOKUMENTACJA  PRZETARGOWA 

11. Zawartość  dokumentacji przetargowej.

W  skład  dokumentacji przekazanej wykonawcom, do niniejszego przetargu  wchodzą:

-  Specyfikacja Istotnych Warunków Zamówienia,

-  formularz oferty ( zał. nr 1 ), będący podstawą do obliczania punktów za kryterium ceny i gwarancji na wykonany przedmiot zamówienia,

-  oświadczenia  w / g  zał. nr  2, 

-  wzór umowy ( zał. nr 3 ),

-  przedmiar robót ( zał. nr 4 ),

- specyfikacja techniczna wykonania i odbioru robót budowlanych.

12. Obowiązek zapoznania się wykonawców z dokumentacją przetargową.

1. Zamawiający oczekuje, że wykonawcy zapoznają się bardzo dokładnie z treścią wszystkich dokumentów przetargowych, celem prawidłowego wypełnienia i przedstawienia dokumentów przetargowych. 

2. Formularz oferty( zał. nr 1 )sporządzony niezgodnie z wymogami dokumentacji przetargowej będzie odrzucony. Formularz oferty musi być przedstawiona zgodnie z przedstawionym załącznikiem nr 1.

3. Na formularzu oferty( zał. nr 1 )wykonawca nie wpisuje numeru oferty. Numer na ofercie( w kolejności składania ofert) nada zamawiający po otwarciu dokumentacji przetargowej.

4. Na formularzu oferty( zał. nr 1 ), wykonawca wskaże czy zamierza zatrudnić podwykonawcę, jeżeli tak, to wskaże jaką część zamówienia zamierza on powierzyć podwykonawcy. 

5.Do oferty wykonawca załączy harmonogram rzeczowo - finansowy
zadania objętego tym zamówieniem oraz kosztorys ofertowy !!

13. Tryb udzielania wyjaśnień na temat dokumentacji
oraz sposób porozumiewania się.  

1. Każdy wykonawca ma prawo zwrócić się do zamawiającego na piśmie o wyjaśnienie treści dokumentów przetargowych, zmawiający udzieli wyjaśnień pisemnie niezwłocznie, chyba że prośba ta wpłynęła do zamawiającego na mniej niż sześć dni przed upływem terminu składania ofert. 

2. Pytania wykonawców oraz wszelkie oświadczenia, wnioski powinny być formułowane na piśmie i przekazane zamawiającemu za pomocą : listu ,telefax oraz e-maili i składane na adres i numer faksu zamawiającego podany w niniejszej specyfikacji w terminie nie później niż sześć dni przed upływem terminu składania ofert, w tej samej formie przekazywane będą odpowiedzi, oświadczenia i zawiadomienia zamawiającego. Zamawiający dopuszcza możliwość porozumiewania się z wykonawcami drogą elektroniczną. W tym przypadku żądane będzie potwierdzenie otrzymania wiadomości.

Adres e-mail : ketling4@wp.pl

a) pytanie i oświadczenie powinno być opatrzone nazwą stawiającego je wykonawcy,

b) treść pytań, bez ujawniania jego źródła wraz z wyjaśnieniem Zamawiającego udostępnione będą na stronie internetowej gdzie zamieszczono SIWZ i inne dokumenty przetargowe,

c) odnośnie art. 38 ust.3 ustawy zamawiający oświadcza, że nie zamierza zwoływać zebrania wykonawców.

Upoważnionymi do kontaktów z wykonawcami są :

Krzysztof Kieterling
 
a 

w sprawie przedmiaru robót i specyfikacji technicznej 

Stanisław Krawczyk

Tel./ fax. ( 0 –24 ) 721 – 27 - 41

14. Tryb wprowadzania zmian w dokumentach przetargowych przez zamawiającego. 

- w dowolnym czasie przed terminem składania ofert, zamawiający może zmodyfikować treść Specyfikacji Istotnych Warunków Zamówienia z własnej inicjatywy lub w odpowiedzi na pytania i wnioski wykonawców,

- każda taka zmiana  staje się wiążąca z momentem jej wprowadzenia,

-  zamawiający powiadomi wszystkich wykonawców o treści wprowadzonych zmian w dokumentach przetargowych,

-  w razie zmian w dokumentach, zamawiający przeanalizuje możliwość przesunięcia terminu składania ofert w celu umożliwienia wprowadzenia do nich zmian, wynikających z dokonanych przez niego modyfikacji w dokumentach przetargowych.

Część  III

SPORZĄDZANIE  OFERT

15. Dokumenty składające się na ofertę.

Wykonawca    w    tym    zamówieniu    powinien    złożyć    następujące    dokumenty !!  :

1.   Dowód wpłacenia wymaganego wadium przetargowego.

2. Oświadczenia i dokumenty wyszczególnione w  części I , pkt.6.

3. Wypełniony i podpisany formularz oferty ( zał. nr 1 ).

4. Kosztorys ofertowy, dołączony do oferty.  

5. Harmonogram rzeczowo - finansowy zadania objętego tym  
   zamówieniem.

6. Świadectwo jakości użytych materiałów do asfaltobetonu.

*  Wykonawca sporządza ofertę zgodnie z wymogami specyfikacji istotnych warunków zamówienia ( w tym na podstawie przedmiaru robót i specyfikacji technicznej wykonania i odbioru robót budowlanych )  

*  Treść dokumentów przetargowych należy odczytywać wraz z ewentualnymi zmianami, wprowadzonymi zgodnie z częścią II pkt.14 niniejszej specyfikacji.

16.Oferta  cenowa. Płatność.

1. Oferta cenowa powinna obejmować cenę za wykonane roboty określone w przedmiarze robót ( zał. nr 4 ) i powinna uwzględniać wszystkie elementy inflacyjne do końca kontraktu. Cena wynikająca z oferty obowiązywać będzie strony do zakończenia kontraktu. Cena powinna być podana w złotówkach. Nie przewiduje się rozliczeń z wykonawcami w obcych walutach.

2.Wykonawca obliczy cenę za przedmiot zamówienia na podstawie przedmiaru robót ( zał. nr 4 )i SST, dołączonych do dokumentacji przetargowej.

3. Płatność:

- Po zakończeniu całości wykonanych robót budowlanych i przedstawieniu 
  faktury końcowej(realizacja faktury w ciągu max. 30 dni od jej przedłożenia ). 

17. Okres ważności ofert.

- Wykonawca pozostaje związany ofertą przez okres 30 dni licząc od daty upływu składania ofert, 

- Przed upływem terminu związania złożoną ofertą ( co najmniej 3 dni przed upływem terminu związania ofertą)zamawiający rezerwuje sobie prawo zwrócenia się do wykonawców o wyrażenie zgody na przedłużenie terminu związania ofertą na czas określony ( max. do 60 dni ), 

- O zamiarze przedłużenia okresu ważności oferent zamawiający zawiadomi  wszystkich wykonawców , oczekują ich odpowiedzi. Wykonawca może odmówić wyrażenia zgody na przedłużenie terminu ważności oferty, bez utraty wadium przetargowego,

- Zamawiający będzie natomiast żądał przedłużenia okresu ważności wadium przetargowego o okres równy przedłużeniu ważności oferty. W przypadku, gdyby nie było to możliwe, zażąda się wniesienia nowego wadium obejmującego przedłużony okres związania ofertą.

18. Wadium  przetargowe.

1. Wykonawca powinien złożyć  wadium  przetargowe  w  wysokości 6 000 zł  
w następującej formie :    

a) poręczeń bankowych lub spółdzielczej kasy oszczędnościowo - kredytowej,   z tym, że poręczenie kasy jest zawsze poręczeniem pieniężnym,

b) gwarancji bankowej lub ubezpieczeniowej,

c) poręczeniach udzielanych przez podmioty, o których mowa w art. 6b ust.5,  pkt.2, ustawy z dnia 9 listopada 2000 r, o utworzeniu Polskiej Agencji Rozwoju Przedsiębiorczości ( Dz. U. Nr 109, poz. 1158, z późn. zm. ),

d) gotówkowej na konto Zarządu Dróg Powiatowych w Łęczycy w BS Poddębice oddział Góra św. Małgorzaty, fila w Łęczycy, ul. Panieńska 2 

nr konta 03 9263 0000 0600 8011 2006 0103

2. Wadium wniesione w pieniądzu zamawiający przechowa na rachunku bankowym.

3. Wykonawcy, którzy nie przedłożą do wglądu komisji dowodów wniesienia wadium przetargowego będą traktowani jako nie spełniający wymagań przetargu i na tej podstawie ich oferty zostaną odrzucone.

19. Zwrot wadium przetargowego.

1. Zamawiający zwróci niezwłocznie wadium przetargowe jeżeli :

- upłynął termin związania ofertą ,

- zawarto umowę i wniesiono zabezpieczenie należytego wykonania umowy ,

- zamawiający unieważnił postępowanie, a protesty zostały ostatecznie rozstrzygnięte lub upłynął termin do ich wnoszenia,

2. Zamawiający zwróci niezwłocznie wadium na pisemny wniosek wykonawcy :

- który wycofa ofertę przed upływem terminu składania ofert ( na jego pisemny wniosek ),

- który został wykluczony z postępowania,

- którego oferta została odrzucona.

3. Jeżeli wadium zostało wniesione w gotówce, to zamawiający zwróci wadium wraz z odsetkami należnymi za okres pozostawania pieniędzy w banku, pomniejszone o koszty prowadzenia rachunku bankowego oraz prowizji bankowej,

20. Przepadek wadium przetargowego.

Wadium przetargowe, zgodnie z art. 46, ust.5 ustawy przechodzi na rzecz zamawiającego wówczas, gdy wykonawca, który wygrał przetarg i :

-  odmówił podpisania umowy w sprawie zamówienia publicznego na warunkach określonych w ofercie,

-  odmówił wniesienia zabezpieczenia należytego wykonania umowy,

-  zawarcie umowy stało się niemożliwe z winy wykonawcy,

Oraz zgodnie z art. 46 ust.4a zamawiający zatrzymuje wadium wraz z odsetkami, jeżeli wykonawca w odpowiedzi na wezwanie o którym jest mowa w art. 26 ust. 3 nie złożył dokumentów lub oświadczeń potwierdzających spełnienie warunków udziału w przetargu

21. Oferty częściowe i wariantowe.

	Zamawiający  wyklucza  w tym zamówieniu możliwość składania ofert częściowych i wariantowych na realizację jakiejkolwiek części zamówienia, będącej przedmiotem niniejszego przetargu.

Część  IV

SKŁADANIE  OFERT

22. Opakowanie i oznakowania  ofert.

1. Wykonawcy przedstawiają dokumenty przetargowe zgodnie ze Specyfikacją Istotnych Warunków Zamówienia. Sposób zaadresowania koperty / paczki przedstawiony jest poniżej.

- nazwa i adres Zamawiającego,

- oznaczenie zadania “ Przebudowa dróg powiatowych, nie otwierać przed      28.05.2009 r, godz. 11.30 “

- nazwa i adres Wykonawcy .

2. Dokumenty przetargowe, o których mowa powyżej, powinny być sporządzone w sposób przejrzysty i czytelny oraz podpisane w odpowiednich miejscach przez upoważnionych przedstawicieli wykonawcy. 

3. Wszelkiego rodzaju poprawki i skreślenia w dokumentach powinny być parafowane przez osoby do tego uprawnione. Wszystkie strony oferty powinny być kolejno ponumerowane ręcznie lub maszynowo a strony oferty winny być trwale ze sobą połączone.

23. Termin składanie ofert.

1. Formularz oferty i inne potrzebne dokumenty opisane wyżej należy złożyć w Zarządzie Dróg Powiatowych, ul. A.Mickiewicza 12, 99 – 100 Łęczyca, w terminie do dnia 28.05.2009 r, do godz.11.00.

2. Zamawiający zastrzega sobie prawo przesunięcia terminu składania ofert w trybie wynikającym z pkt.13 niniejszej specyfikacji. W takim przypadku wszystkie prawa i obowiązki zamawiającego i wykonawców odnoszące się do terminu pierwotnego będą odnosiły się do terminu zmienionego.

24. Sposób postępowania z ofertami złożonymi po terminie.

	Oferty złożone po terminie, o którym mowa w pkt.24 nie będą rozpatrywane i zostaną zwrócone wykonawcą bez otwierania kopert / paczek, po upływie terminu przewidzianego na wniesienie protestu. 

25. Ofert zamienne, wycofanie oferty.

- W dowolnym momencie, przed upływem terminu składania ofert,
każdy wykonawca może zmienić lub wycofać ofertę, przy zachowaniu sposobu postępowania podanego w punkcie 21 niniejszej specyfikacji,

- Żadna oferta nie może zostać zmieniona przez wykonawcę po terminie składania ofert, pod rygorem jej odrzucenia.

Część  V

OTWARCIE  I  OCENA  OFERT

26. Otwarcie  ofert. 

	Otwarcie złożonych ofert nastąpi w dniu 28.05.2009 r, o godz. 11.30      
w  siedzibie  Zarządu Dróg Powiatowych w Łęczycy, ul. A.Mickiewicza 12.   Przy otwarciu ofert  mogą być obecni uprawnienie przedstawiciele wykonawców.

	Otwarcie ofert poprzedzone będzie stwierdzeniem prawidłowości ogłoszenia przetargu oraz policzeniem otrzymanych ofert. Następnie zostanie zbadana nienaruszalność kopert/paczek z ofertami. Oferty złożone po terminie zostaną zwrócone wykonawcom bez rozpatrywania. Pozostałe oferty otwierane będą wg. następującego porządku:

-	jako pierwsze rozpatrzone będą koperty oznaczone napisem “WYCOFANIE OFERTY”. Oferty wycofane nie będą otwierane.

-	jako drugie rozpatrzone będą koperty z napisem “OFERTA ZAMIENNA”,

-	jako trzecie zostaną otwarte koperty zawierające oferty przetargowe, co do których stwierdzono, że nie zostały zmienione lub wycofane.

27. Publiczne badanie ofert.

1. Po otwarciu każdej koperty zostanie podana do wiadomości zebranych przedmiot przetargu, nazwa i adres wykonawcy oraz dane podane w ofercie ( zał. nr 1 ) tyczące kryteriów na podstawie, których będzie dokonywany wybór zwycięzcy przetargu. 

2. Oferty nie spełniające wymogów niniejszej dokumentacji przetargowej jak i sporządzone w innej wersji nie będą rozpatrywane.

3. O ile dokumentacja przetargowa zostanie sporządzona zgodnie z wymogami zamawiającego,  zostanie przyjęta jako spełniająca wymogi i przejdzie do drugiej części postępowania, tj. poufnego badania ofert.

28. Poufne  badanie  ofert.

Po części jawnej wykonawcy poproszeni zostaną	o opuszczenie pomieszczenia gdzie odbyła się część jawna i wtedy Komisja Przetargowa przystąpi do części tajnej badania ofert. W celu wyboru wykonawcy wszystkie ważne oferty zostaną dokładnie przebadane pod względem kwalifikacji i wiarygodności wykonawców oraz poziomu cen ofertowych.

29. Sposób poprawiania błędów w ofertach.

Jeżeli wystąpią rozbieżności pomiędzy:	
	
     - kwotą ogółem, a sumą kwot składających się na wartość ogółem,

	- sumą wyrażoną liczbowo i kwotą wyrażoną słownie,

przyjmuje się jako poprawną:

-	sumę kwot składających się na wartość ogółem,

-	kwotę wyrażoną słownie.

Zamawiający poprawi w tekście oferty oczywiste omyłki pisarskie oraz omyłki rachunkowe w obliczeniu ceny i niezwłocznie zawiadomi o tym wszystkich wykonawców, którzy złożyli oferty. Jeżeli w ciągu 3 dni od dnia otrzymania zawiadomienia wykonawca nie zgodzi się na poprawienie omyłki rachunkowej w obliczeniu ceny, to wtedy taka oferta będzie odrzucona.

30. Zamawiający nie przewiduje  w  tym  przetargu  aukcji  elektronicznej.

Część  VI

WYBÓR OFERETNA I ZAWARCIE UMOWY

31. Sytuacje dopuszczające unieważnienie przetargu.

1. Zamawiający zastrzega sobie prawo unieważnienia tego przetargu w sytuacjach, gdy:

-	nie złożono żadnej oferty nie podlegającej odrzuceniu,

-	cena najkorzystniejszej oferty przewyższa kwotę, którą zamawiający przeznaczył na sfinansowanie zamówienia,

-	wystąpiła istotna zmiana okoliczności powodująca, że prowadzenie postępowania lub wykonanie zamówienia nie leży w interesie publicznym, czego nie można było wcześniej przewidzieć,

-	postępowanie obarczone jest wadą uniemożliwiającą zawarcie ważnej umowy w sprawie zamówienia publicznego.

32. Odrzucenie ofert.

1.Zamawiający odrzuca ofertę, jeżeli:

a) jest niezgodna z ustawą;

b) jej treść nie odpowiada treści specyfikacji istotnych warunków zamówienia;

c)jej złożenie stanowi czyn nieuczciwej konkurencji w rozumieniu przepisów o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji;

d)zawiera rażąco niską cenę w stosunku do przedmiotu zamówienia;

e)została złożona przez wykonawcę wykluczonego z udziału w postępowaniu o udzielenie zamówienia lub niezaproszonego do składania ofert;

f) zawiera błędy w obliczeniu ceny;

g) wykonawca w terminie 3 dni od dnia doręczenia zawiadomienia nie zgodził się na poprawienie omyłki, o której mowa w art. 87 ust. 2 
pkt 3;

h) jest nieważna na podstawie odrębnych przepisów.

33. Wybór wykonawcy.

	Z wyjątkiem sytuacji określonych w punkcie 32, zamawiający podpisze umowę z tym wykonawcą, który:

-	złożył ofertę odpowiadającą wymaganiom określonym w specyfikacji istotnych warunków zamówienia,

-	został zakwalifikowany do przetargu w wyniku spełnienia warunków określonych w specyfikacji,

-	przedłożył ofertę najkorzystniejszą z punktu widzenia kryteriów ocen przyjętych w niniejszym przetargu.

34. Ogłoszenie wyników przetargu. Powiadomienie wykonawców o wyborze oferty.

	Wyniki przetargu zostaną ogłoszone w dniu określonym przez Przewodniczącego Komisji Przetargowej. O wyniku przetargu wykonawcy zostaną powiadomieni pisemnie, niezwłocznie po rozstrzygnięciu przetargu,  informacja o wyborze najkorzystniejszej oferty zamieszczona będzie na stronie internetowej Starostwa ( http://leczyca.bip.cc  ) i wywieszona w siedzibie ZDP w Łęczycy. 

35. Wniesienie zabezpieczenia należytego wykonania umowy i zabezpieczenia roszczeń z tytułu rękojmi. 

1. Wykonawca, którego oferta zostanie wybrana, złoży zabezpieczenie należytego wykonania umowy. Wysokość zabezpieczenia ustala się na 6 %  ceny całkowitej podanej w ofercie. Gwarancja należytego wykonanie umowy powinna być wniesiona przed terminem podpisania umowy. O terminie podpisania umowy wykonawca zostanie powiadomiony pisemnie przez zamawiającego.

2. Zabezpieczenie może być wnoszone w formach określonych dla wnoszenia wadium lub za zgodą zamawiającego w sposób zgodny z Ustawą o zamówieniach publicznych, art. 148 ust. 2.

3. Jeżeli wadium zostało wniesione w gotówce, to na wniosek wykonawcy, który wygrał przetarg, wadium wraz z odsetkami zaliczone może być na poczet zabezpieczenia należytego wykonania umowy.

4.Zabezpieczenie zostanie zwrócone w ciągu 30 dni od dnia wykonania zamówienia i podpisaniu protokółu końcowego oraz przedstawienie zabezpieczenia roszczeń z tytułu rękojmi za wady w wykonaniu zamówienia.

5. Kwota pozostawiona na poczet zabezpieczenia roszczeń zamawiającego z tytułu rękojmi za wady lub gwarancji jakości wyniesie 30 %   wartości  zabezpieczenia należytego wykonania umowy i zostanie zwrócona w ciągu 15 dni po upływie ważności okresu rękojmi za wady lub gwarancji jakości w wykonaniu zamówienia.

36. Zawarcie umowy. 

1. Wykonawca nie ma obowiązku załączania do swojej oferty wzoru
umowy .Przedstawiamy wzór umowy ( zał. nr 3 ),jaka będzie zawarta między zamawiającym, a wykonawcą, który wygra przetarg.

2. Wykonawca powinien zapoznać się ze wzorem umowy ( zał. nr 3 )i złożyć oświadczenie o jego akceptacji, zgodnie z załącznikiem nr 2 dołączonym do dokumentacji przetargowej.

3. Wykonawca, którego oferta zostanie wybrana zobowiązany jest do podpisania umowy na warunkach określonych w specyfikacji w terminie nie krótszym niż  7 dni od daty zawiadomienia wykonawcy o wyborze jego oferty.

4. W terminie wskazanym przez zamawiającego wybrany wykonawca powinien przybyć we wskazane miejsce w celu podpisania umowy. Ze strony wykonawcy 
powinny wystąpić upoważnione do tego celu osoby. 

5. Przed podpisaniem umowy wykonawca powinien przedstawić dowód wniesienia gwarancji należytego wykonania umowy, w wysokości określonej w pkt. 35.

6. Istotne postanowienia dla stron przy zawieraniu umowy określone są we wzorze umowy ( zał.nr 3).

7. Jeżeli wybrany wykonawca z jakiegokolwiek powodu uchyli się od podpisania umowy, wówczas złożone przez niego wadium ulegnie przepadkowi na rzecz zamawiającego.

8. Zamawiający  będzie  naliczał kary umowne w wysokości 0,05 %      wartości przedmiotu robót za każdy dzień zwłoki za niedotrzymanie z winy wykonawcy terminu zakończenia i odbioru końcowego robót.

9. W przypadku niezasadnego odstąpienia od umowy strona odstępująca zapłaci karę umowną w wysokości 10 %  wartości przedmiotu umowy.

10. Zamawiający  nie  przewiduje  zawarcie  umowy  ramowej  z  wykonawcami.

38. Spory, protesty i odwołania.

	W toku postępowania o udzielenie zamówienia wykonawcy przysługują środki do protestów, odwołań i skarg zgodnie z przepisami Ustawy z dnia 29 stycznia 2004 r, Prawo zamówień publicznych,( Dz.U. Nr 19, poz.177, z dnia 9.02.2004r, z późn. zm.), zawarte w artykułach 179 – 198 cytowanej ustawy.

        

					
Łęczyca, dn. 24.04.2009 r.

Zał. nr 1

.....................
 ( pieczątka firmy )

O  F  E  R  T  A     NR  ............
na  przebudowę dróg powiatowych

I . Nawiązując do zaproszenia do wzięcia udziału w przetargu nieograniczonym na n/w roboty budowlane, w oparciu o przedłożony przez zamawiającego przedmiar robót oferujemy  określoną  w  pkt. 3 następującą  cenę  za :

1. Nazwa przedmiotu zamówienia.  

*  Przedmiotem  przetargu jest : “ Przebudowa drogi powiatowej nr 2502 E relacji Drzykozy – Daszyna – Osędowice na długości 3,666 km oraz przebudowa chodnika na długości 1500 mb, w miejscowościach : Drzykozy, Sławoszew i Daszyna ”.
	 
2. Opis przedmiotu zamówienia i zakres robót. :
a)oczyszczenie i skropienie istniejącej nawierzchni bitumicznej jezdni asfaltem upłynnionym przed ułożeniem nowej warstwy ścieralnej, szerokość 4,0 m i długość 3666 m, 

b)wykonanie asfaltobetonowej warstwy ścieralnej nawierzchni ( cienki dywanik), z mieszanki mineralno – bitumicznej grysowej o uziarnieniu 0-12,8 mm, grubość warstwy po zagęszczeniu 4 cm, szerokość 4,0 m 
i długość 3666 m,

c) wykonanie chodnika z kostki brukowej betonowej ( + krawężnik i obrzeża ), szerokość chodnika 1,2 m, długość chodnika 1500 m + zjazdy :

- kostka szara grubości 6 cm

-kostka czerwona ( na zjazdy ) grubości 8 cm,

d) uzupełnienie brakujących znaków pionowych :

- znaki miejscowości ( E 17a ) – 5 szt.
- znaki miejscowości ( E 18a ) – 5 szt.
- znaki informacyjne ( D 42 ) – 3 szt.
- znaki informacyjne ( D 43 ) – 4 szt.
- znaki ostrzegawcze ( średnie) – 4 szt.

3. Cena za roboty  wymienione  w  pkt. 1 i 2  wynosi : 

a) bez podatku : .................................................................................................................................................................................. zł

słownie zł : ( ............................................................................................................................................................................................................ )

b) podatek : .............................................................................................................................................................................................. zł

słownie zł : ( ............................................................................................................................................................................................................ )

c) z podatkiem ( brutto ): ................................................................................................................................................... zł

słownie zł : ( ............................................................................................................................................................................................................ )

d) Ceny powyższe są ostateczne i nie podlegają zmianie do końca trwania umowy.

II. Proponujemy następujący okres gwarancji na wykonany przedmiot zamówienia :

................................................................................................................................................................................................................................................

...............................................................................................................................................................................................................................................

III. Podwykonawstwo.

1. W przypadku, gdy wykonawca przewiduje podwykonawstwo części robót w ramach umowy, powinien dostarczyć dane na ten temat. Dane te należy określi w przedstawionej poniżej tabeli.

2. Przewidujemy / nie przewidujemy  zatrudnienie  podwykonawcy *

3. Jeżeli wykonawca przewiduje zatrudnić podwykonawcę wypełni poniższą tabelę.

Zakres  robót  przewidzianych  dla podwykonawców	
Nazwa  i  dane podwykonawcy	
Wartość podwykonywa nych robót jako % całkowitych kosztów projektu	
Doświadczenie podwykonawców przy podobnych  robotach        ( podać  szczegółowe dane )	

.........................................................................................

........................................................................................

.........................................................................................

........................................................................................

.........................................................................................

.........................................................................................

.........................................................................................

.......................................................................................

.........................................................................................

.......................................................................................

.........................................................................................

.......................................................................................

.........................................................................................

.......................................................................................

.........................................................................................

.......................................................................................

........................................................................................	
........................................

........................................

........................................

........................................

........................................

........................................

........................................

........................................

........................................

........................................

........................................

.......................................

........................................

........................................

........................................

........................................

......................................	
..............................

..............................

..............................

..............................

..............................

..............................

..............................

..............................

..............................

..............................

..............................

..............................

..............................

..............................

..............................

.............................

.............................	
.............................................

...........................................

.............................................

............................................

.............................................

............................................

.............................................

...........................................

.............................................

...........................................

.............................................

............................................

...........................................

.............................................

...........................................

...........................................

..........................................

IV. Oświadczamy, że :

1. Uważamy się za związanych niniejszą ofertą w okresie wskazanym w specyfikacji istotnych warunków zamówienia, w przypadku wygrania przetargu do terminu zawarcia umowy.

2. Do oferty załączamy  harmonogram rzeczowo – finansowy zadania objętego przetargiem oraz kosztorys ofertowy !

                                               ..........................
                                                          ( pieczątka i podpis wykonawcy )

Data ...................................................................... 2009 r

* niepotrzebne skreślić

Zał. nr. 2

..................................................
 ( pieczątka nagłówkowa firmy )

O  Ś  W  I  A  D  C  Z  E  N  I  A

Oświadczamy  zgodnie, że : 

1. Firma nasza  zapoznała  się  ze  Specyfikacją Istotnych  Warunków  Zamówienia i przyjmuje ją :      ( bez  zastrzeżeń  –  z  zastrzeżeniami ) *

................................................................................................................................................................

................................................................................................................................................................

2. Spełniamy warunki udziału w postępowaniu zgodnie z art. 22 ust. 1.

a) posiadamy uprawnienia niezbędne do wykonywania określonej działalności lub czynności, jeżeli ustawy nakładają obowiązek posiadania takich uprawnień,
b)  posiadamy niezbędną wiedzę i doświadczenie oraz dysponujemy potencjałem technicznym i osobami zdolnymi do wykonania zamówienia lub przedstawimy pisemne zobowiązanie innych podmiotów do udostępnienia nam swojego potencjału technicznego i osób zdolnych do wykonania zamówienia,
c)  znajdujemy  się  w  sytuacji ekonomicznej i finansowej  zapewniającej  wykonanie  zamówienia,
d) nie  podlegamy  wykluczeniu  z  postępowania o udzielenie zamówienia  zgodnie z  art. 24 określonego w ustawie Prawo Zamówień Publicznych z dnia 29. 01. 2004 r.

3. Firma nasza zapoznała się z lokalizacją oraz zakresem proponowanych robót i nie zgłasza do nich uwag  –  zgłasza uwagi * :

................................................................................................................................................................

................................................................................................................................................................

...............................................................................................................................................................

4. Akceptujemy wzór umowy będący załącznikiem do SIWZ i upoważniony przedstawiciel naszej firmy jest gotowy w wyznaczonym przez Zamawiającego terminie do zawarcia umowy na warunkach przedstawionych we wzorze umowy.

                                                                                                 .....................................................................
                                                                                                              ( pieczątka imienna wykonawcy i podpis )

Data ................................  2009 r 

* niepotrzebne skreślić

Zał. nr 3
W Z Ó R   U M O W Y

U M O W A  nr ............. / 2009

W dniu .................... 2009 r w Łęczycy pomiędzy Zarządem Dróg Powiatowych w Łęczycy zwanym w treści umowy “ Zamawiającym ” reprezentowanym przez :

1. ....................................................................,

2. ....................................................................,

a

.......................................................................

zwanym w treści umowy “ Wykonawcą” reprezentowanym przez :

1. ......................................................................

2. ......................................................................

została zawarta umowa o następującej treści :

§ 1

1. Nazwa przedmiotu zamówienia. 

*  Przedmiotem  przetargu jest : “ Przebudowa drogi powiatowej nr 2502 E relacji Drzykozy – Daszyna – Osędowice na długości 3,666 km oraz przebudowa chodnika na długości 1500 mb, w miejscowościach : Drzykozy, Sławoszew i Daszyna ”.
	 
2. Opis przedmiotu zamówienia i zakres robót. :
a)oczyszczenie i skropienie istniejącej nawierzchni bitumicznej jezdni asfaltem upłynnionym przed ułożeniem nowej warstwy ścieralnej, szerokość 4,0 m i długość 3666 m, 

b)wykonanie asfaltobetonowej warstwy ścieralnej nawierzchni ( cienki dywanik), z mieszanki mineralno – bitumicznej grysowej o uziarnieniu 0-12,8 mm, grubość warstwy po zagęszczeniu 4 cm, szerokość 4,0 m 
i długość 3666 m,

c) wykonanie chodnika z kostki brukowej betonowej ( + krawężnik i obrzeża ), szerokość chodnika 1,2 m, długość chodnika 1500 m + zjazdy :

- kostka szara grubości 6 cm,

-kostka czerwona ( na zjazdy ) grubości 8 cm.

d) uzupełnienie brakujących znaków pionowych :

- znaki miejscowości ( E 17a )  – 5 szt.
- znaki miejscowości ( E 18a )  – 5 szt.
- znaki informacyjne ( D42 )    – 3 szt.
- znaki informacyjne ( D43 )    – 4 szt.
- znaki ostrzegawcze ( średnie) – 4 szt.

3. Umowa niniejsza została zawarta w wyniku przetargu nieograniczonego przeprowadzonego w dniu 28.05. 2009 r, zgodnie z przepisami Ustawy z dnia  29 stycznia 2004 r Prawo zamówień publicznych( Dz. U. Nr 19, poz. 177 z późn. zm.),znowelizowanej 13.04.2007r.(obowiązuje od 11.06.2007 r.) oraz znowelizowanej ustawy obowiązującej od 24.10.2008 r.

§  2

1. Zamawiający powierza a Wykonawca przyjmuje do wykonania roboty budowlane określone w § 1.

2. Przekazanie  terenu robót  Wykonawcy  nastąpi :

...............................................................................................................................................................................................................................................

3. Termin zakończenia robót określa się na dzień :

................................................................................................................................................................................................................................................

§  3

1. Obowiązkiem  Wykonawcy  jest :

- terminowe wykonanie robót, zgodnie z harmonogramem stanowiącym załącznik do umowy,

- wykonanie robót zgodnie z dokumentacją i obowiązującymi przepisami prawa budowlanego,

- przekazanie wykonanego przedmiotu umowy Zamawiającemu, zgodnie z przepisami prawa budowlanego

2. Zamawiający  zobowiązany  jest  do :        

- dokonania zgłoszenia robót, zgodnie z wymogami prawa budowlanego,

- zapewnienia nadzoru inwestorskiego,

- przekazanie terenu robót, zgodnie z treścią § 2  ust. 2,

- odbiór wykonanych robót zgodnie z protokółem końcowym.                                         

§  4

1. W wyniku przetargu strony ustaliły wynagrodzenie Wykonawcy za wykonanie przedmiotu umowy określonego w §  1 na łączną kwotę :

bez podatku :............................................................................................................................................................................................... zł

słownie : ............................................................................................................................................................................................................. 

......................................................................................................................................................................................................................................... zł

podatek :........................................................................................................................................................................................................... zł

słownie : ............................................................................................................................................................................................................... 

....................................................................................................................................................................................................................................... zł

z podatkiem ( brutto ):................................................................................................................................................................ zł

słownie : ................................................................................................................................................................................................................. 

....................................................................................................................................................................................................................................... zł

zgodnie z załącznikiem nr 1 tj. ofertą cenową, obliczoną na podstawie  załącznika nr 4, tj. przedmiarem robót 

2. Bez uprzedniej zgody Zamawiającego wykonane mogą być jedynie prace dodatkowe niezbędne ze względu na bezpieczeństwo i konieczność zapobieżenia awarii.

§  5 

1. Funkcję kierownika robót ze strony Zamawiającego pełnić będzie :

...........................................................................................................................................................................................................................................

2. Kierownikiem robót ze strony Wykonawcy będzie : 

................................................................................................................................................................................................................................................

               §  6

1. Wykonawca powiadomi Zamawiającego wpisem do dziennika robót oraz w oddzielnym piśmie o gotowości wykonanych robót do odbioru końcowego, składając jednocześnie wszystkie dokumenty niezbędne do tego odbioru.

2. Zamawiający potwierdzi osiągnięcie gotowości wykonanych robót do odbioru końcowego w terminie 5 dni roboczych od daty powiadomienia dokonanego w sposób określony w ust. 1.

3. W przypadku stwierdzenia przez Zamawiającego braku gotowości przedmiotu umowy do odbioru końcowego Zamawiający zawiadomi o tym Wykonawcę wskazując jednocześnie przyczynę uniemożliwiającą rozpoczęcie odbioru wykonanych prac.

§  7

1. Wykonawca wystawi fakturę końcową za wykonaną całość robót.           

2. Termin realizacji faktury wyniesie do 30 dni od daty wpływu faktur do Zamawiającego.

3. Należność Wykonawcy wynikająca ze złożonej faktury przekazana będzie na konto wskazane prze Wykonawcę.

§  8

1. Wykonawca udzieli Zamawiającemu ........................................ letniej gwarancji na roboty wykonane na podstawie niniejszej umowy.

2. Okres gwarancji rozpocznie się od daty odbioru końcowego.              

§  9

1. Tytułem zabezpieczenia należytego wykonania umowy Wykonawca złoży zabezpieczenie w wysokości 6 %   całkowitej ceny podanej w ofercie ( ceny brutto).

2. Zabezpieczenia należytego wykonania umowy może być wnoszone w formie :

a) poręczeń lub gwarancji bankowych,

b) gwarancji ubezpieczeniowych,

c) poręczeniach udzielanych przez podmioty, o których mowa w art. 6b ust.5, pkt. 2 , ustawy z dnia 9 listopada 2000 r, o utworzeniu Polskiej Agencji Rozwoju Przedsiębiorczości,

d) gotówkowej na konto Zarządu Dróg Powiatowych w Łęczycy w BS Poddębice oddział Góra św. Małgorzaty, fila w Łęczycy, ul. Panieńska 2 

nr konta 03 9263 0000 0600 8011 2006 0103

3. Jeżeli zabezpieczenie należytego wykonania umowy wniesione będzie w gotówce to Zamawiający zdeponuje ją na specjalnie otwartym w tym celu koncie bankowym.

4.Zabezpieczenie o którym mowa w ust. 1 powinno zostać  dokonane przez terminem podpisania umowy. Brak tego zabezpieczeni uniemożliwi podpisanie umowy. Zamawiający powiadomi Wykonawcę o terminie podpisania umowy.

5. Na zabezpieczenie roszczeń z tytułu rękojmi za wady w okresie trwania gwarancji na wykonany przedmiot umowy Wykonawca przedstawi zabezpieczenie w wysokości 30 %  wartości  kwoty zabezpieczenia należytego wykonania umowy ( 6 %   ceny całkowitej z oferty ). 

a) jeżeli Wykonawca wniesie zabezpieczenie należytego wykonania umowy w pieniądzu, to Zamawiający za zgodą Wykonawcy, zatrzyma 30 % zabezpieczenia na poczet zabezpieczenie roszczeń z tytułu rękojmi za wady w okresie trwania gwarancji na wykonany przedmiot umowy pozostałe 70 %   tej kwoty wraz z naliczonymi odsetkami bankowymi zwolni niezwłocznie po podpisaniu protokółu końcowego robót określonych w § 1  umowy. 

b) Jeśli zabezpieczenie należytego wykonania umowy wniesiona będzie w formie gwarancji ubezpieczeniowych lub bankowych , to Wykonawca wniesie oddzielne zabezpieczenie roszczeń z tytułu rękojmi za wady w okresie trwania gwarancji na wykonany przedmiot umowy w wysokości 30 %  wartości  kwoty zabezpieczenia należytego wykonania umowy ( 6 %   ceny całkowitej z oferty ). 

§  10

1. Zamawiający  będzie  naliczał kary umowne w wysokości 0,05 %      wartości przedmiotu robót za każdy dzień zwłoki za niedotrzymanie z winy Wykonawcy terminu zakończenia i odbioru końcowego robót wymienionych w § 1 .

2. W przypadku niezasadnego odstąpienia od umowy strona odstępująca zapłaci karę umowną w wysokości 10 %   wartości przedmiotu umowy.

3. W razie zawinionego przez Wykonawcę niewykonania lub nienależytego wykonania umowy, zobowiązuje się on do pokrycia szkody w pełnej wysokości, bez względu na wartość zastrzeżonych kar umownych.

4. Jeżeli Wykonawca będzie realizował umowę w sposób sprzeczny z wymogami technicznymi wykonania i odbioru albo w sposób nie dający gwarancji terminowego zakończenia robót Zamawiający zastrzega sobie prawo do rozwiązania niniejszej umowy w trybie natychmiastowym z winy Wykonawcy.

5. W przypadku określonym w ust.4 Wykonawca zobowiązany będzie zapłacić Zamawiającemu kwotę odpowiadającą różnicy pomiędzy wartością wynagrodzenia określonego w mniejszej umowie a wartością wynagrodzenia uzgodnioną z kolejnym wykonawcą.

§  11

Wykonawca zobowiązany jest ubezpieczyć się od odpowiedzialności cywilnej za szkody mogące powstać przy realizacji umowy w przeciwnym wypadku ponosić będzie pełną odpowiedzialność cywilną za szkody pozostające w związku przyczynowym z wykonywanymi robotami. 

§  12

W sprawach nie uregulowanych niniejszą umową znajdują zastosowanie przepisy Kodeksu Cywilnego.

§  13

1. Wszelkie zmiany w tej umowie wymagają zachowania formy pisemnej pod rygorem nieważności i mogą być wprowadzone w formie aneksu do umowy.

2. Ewentualne spory powstałe na tle realizacji umowy rozstrzygane będą przez sądy właściwe ze względu na miejsce wykonania umowy.

§  14

Integralną część niniejszej umowy stanowić będą załączniki nr 1 i 2
będące ofertą oraz oświadczeniami o :

1. Formularz oferty ( zał. nr 1 ).

2. Zapoznaniu się i akceptacji Specyfikacji Istotnych Warunków Zamówienia przez Wykonawcę.

3. Nie wykluczeniu Wykonawcy z ubiegania się o zamówienie publiczne w myśl art. 24 ustawy.

4. Spełnieniu art. 22, ust. 1 ustawy.

5. Zapoznaniu się Wykonawcy z lokalizacją i zakresem robót.

6. Akceptacji wzoru umowy.

7. Oświadczenia z pkt. 2 – 6 zawarte są w zał. nr 2.

§  15

Umowę sporządzono w 2 jednakowych egzemplarzach po 1 dla każdej ze stron.

 

Z A M A W I A J Ą C Y                   W Y K O N A W C A

Strona 1/2				 					                   Załącznik  nr  4

PRZEDMIAR ROBÓT

Przedmiot zamówienia:

,,Przebudowa drogi powiatowej nr 2502E relacji Drzykozy – Daszyna – Osędowice na długości 3,666 km oraz przebudowa chodnika na długości 1500 mb 
w miejscowościach: Drzykozy, Sławoszew i Daszyna.

Zamawiający:	Zarząd Dróg Powiatowych
			ul. Mickiewicza 12
			99-100 Łęczyca

Sporządził:		Stanisław Krawczyk
			specjalista d/s dróg i mostów
			w Zarządzie Dróg Powiatowych
			w Łęczycy

Łęczyca, kwiecień 2009 r.

Strona 2/2                                                                                                                                                   Załącznik  nr  4

PRZEDMIAR ROBÓT

Przedmiot zamówienia:  ,,Przebudowa drogi powiatowej nr 2502E relacji Drzykozy – Daszyna – Osędowice, na długości 3,666 km oraz przebudowa chodnika na długości 1500 mb w miejscowościach: Drzykozy, Sławoszew i Daszyna.
	
Poz.
(Lp.)	Element scalony,
oznaczenie elementu	Rodzaj robót.
Szczegółowy opis robót i obliczenie ich ilości.	Jedn.
miary
robót	Ilość 
robót	
01	02	03	04	05	

1.	Oczyszczenie 
i skropienie istniejącej warstwy ścieralnej nawierzchni.	Oczyszczenie i skropienie istniejącej nawierzchni bitumicznej jezdni asfaltem upłynnionym przed ułożeniem nowej warstwy ścieralnej.
Szerokość: 4,0 m, długość: 3666 m.
	m2	14.664	
2.	Warstwa ścieralna
 z asfaltobetonu.	Wykonanie asfaltobetonowej warstwy ścieralnej nawierzchni (cienki dywanik) z mieszanki mineralno-bitumicznej grysowej o uziarnieniu 0 ÷12,8 mm.
Grubość warstwy po zagęszczeniu: 
4 cm,
Szerokość: 4,0 m, długość: 3666 m	m2

	14.664	
3.	Chodnik z kostki
brukowej	Wykonanie chodnika z kostki brukowej betonowej (+ krawężniki i obrzeża).
Szerokość chodnika: 1,2 m., długość chodnika: 1.500 m + zjazdy.
- kostka szara grubości 6 cm
- kostka czerwona (na zjazdy) 
  grubości 8 cm

m2

m2

1500

800	
4.	Oznakowanie pionowe	Uzupełnienie brakujących znaków pionowych:
- znaki miejscowości E-17a – 5 szt.
- znaki miejscowości E-18a – 5 szt.
- znaki informacyjne D-42 – 3 szt.
- znaki informacyjne D-43 – 4 szt.
- znaki ostrzegawcze (średnie) – 4 szt.
	szt.	21	

Zamawiający:
Zarząd Dróg Powiatowych
ul. Mickiewicza 12
99-100 Łęczyca

SZCZEGÓŁOWE SPECYFIKACJE TECHNICZNE
(wykonania i odbioru robót)

do przedmiotu zamówienia:
,,Przebudowa drogi powiatowej Nr 2502E relacji Drzykozy – Daszyna – Osędowice na długości 3,666 km oraz przebudowa chodnika na długości 
1500 mb, w miejscowościach: Drzykozy, Sławoszew i Daszyna.

Rodzaj i zakres robót:

1.	Przebudowa nawierzchni asfaltowej jezdni poprzez:

a)	oczyszczenie i skropienie asfaltem upłynnionym istniejącej nawierzchni jezdni bitumicznej,

b)	wykonanie asfaltobetonowej warstwy ścieralnej nawierzchni 
(cienki dywanik) z mieszanki mineralno-bitumicznej grysowej o uziarnieniu  0÷12,8 mm na powierzchni 14.664 m2 o grubości po zagęszczeniu 4,0 cm.

2.	  Przebudowa chodnika na łącznej długości 1500 mb, szerokości 1,2 m (wykonanie chodnika z kostki brukowej).

3.	  Wykonanie oznakowania pionowego na przebudowanym odcinku drogi 
(na długości 3 666 mb).

                              Opracowała:
                                                 Teresa Kubas
                                                                                            Dyrektor 
                                                                    Zarządu Dróg Powiatowych
            	 w Łęczycy

Łęczyca, kwiecień 2009 r.

Wykaz 
Szczegółowych Specyfikacji Technicznych

Lp.	
Nazwa specyfikacji
	Nr specyfikacji	Strona	
1.	
Wymagania ogólne
	D – M - 00.00.00.	33-47	
2.	
Oczyszczenie i skropienie istniejącej warstwy ścieralnej nawierzchni.
	D – M - 04.04.04.	48-50	
3.	
Warstwa ścieralna nawierzchni
z asfaltobetonu
	D – M - 05.03.05b.	51-61	
4.	
Chodnik z kostki brukowej
	D – 08.02.02.	62-66	
5.	
Oznakowanie pionowe
	D – 07.02.01.	67-69	

D-00.00.00
WYMAGANIA OGÓLNE
                                                                    
1. WSTĘP

1.1. Przedmiot Specyfikacji Technicznych (ST)

	Specyfikacja Techniczna WYMAGANIA OGÓLNE odnosi się do wymagań wspólnych dla poszczególnych wymagań technicznych dotyczących wykonania i odbioru robót związanych 
z  ,,Przebudową drogi powiatowej Nr 2502E relacji Drzykozy - Daszyna - Osędowice na długości 3,666 km oraz przebudową chodnika na długości 1500 mb, w miejscowościach: Drzykozy, Sławoszew i Daszyna.
Zapis Polskie Normy użyty w Specyfikacjach należy rozumieć jako „Polskie Normy lub ich odpowiedniki”, których wymagania techniczne są zgodne z normami międzynarodowymi.

1.2. Zakres stosowania ST

Specyfikacje Techniczne stanowią część Dokumentów Przetargowych i Kontraktowych i należy je stosować  przy wykonaniu robót opisanych w podpunkcie 1.1.

1.3. Zakres robót objętych ST

1.3.1. Wymagania ogólne należy rozumieć i stosować w powiązaniu z niżej wymienionymi Specyfikacjami Technicznymi:
1.3.2.	Normy państwowe, instrukcje i przepisy wymienione w Specyfikacjach Technicznych będą stosowane przez Wykonawcę w języku polskim.

1.4. Określenia podstawowe

Użyte w ST wymienione poniżej określenia należy rozumieć w każdym przypadku następująco:
1.4.1.	Budowla drogowa - obiekt budowlany, nie będący budynkiem, stanowiący całość techniczno-użytkową (droga) albo jego część stanowiącą odrębny element konstrukcyjny lub technologiczny (obiekt mostowy, korpus ziemny, węzeł).
1.4.2.	Droga - budowla wraz z drogowymi obiektami inżynierskimi, urządzeniami oraz instalacjami, stanowiąca całość techniczno-użytkową, przeznaczoną do prowadzenia ruchu drogowego, zlokalizowana 
w pasie drogowym
1.4.3.	Dziennik budowy – zeszyt z ponumerowanymi stronami, opatrzony pieczęcią organu wydającego, wydany zgodnie z obowiązującymi przepisami, stanowiący urzędowy dokument przebiegu robót budowlanych, służący do notowania zdarzeń i okoliczności zachodzących w toku wykonywania robót, rejestrowania dokonywanych odbiorów robót, przekazywania poleceń i innej korespondencji technicznej pomiędzy Inspektorem nadzoru, Wykonawcą i projektantem.
1.4.4.	Inspektor nadzoru – osoba wymieniona w danych kontraktowych (wyznaczona przez Zamawiającego, o której wyznaczeniu poinformowany jest Wykonawca), odpowiedzialna za nadzorowanie robót i administrowanie kontraktem.
1.4.5.	Jezdnia - część   drogi przeznaczona do ruchu pojazdów.
1.4.6.	Kierownik budowy - osoba wyznaczona przez Wykonawcę, upoważniona do kierowania robotami i do występowania w jego imieniu w sprawach realizacji kontraktu.
1.4.7.	Korona drogi - jezdnia (jezdnie) z poboczami, pasami awaryjnego postoju lub pasami przeznaczonymi do ruchu pieszych, zatokami autobusowymi lub postojowymi, a przy drogach dwujezdniowych - z pasem dzielącym  jezdnie.
1.4.8.	Konstrukcja nawierzchni - układ warstw nawierzchni wraz ze sposobem ich połączenia.
1.4.9.	Korpus drogowy - nasyp lub ta część wykopu, która jest ograniczona koroną drogi i skarpami rowów.
1.4.10.	Koryto - element uformowany w korpusie drogowym w celu ułożenia w nim konstrukcji nawierzchni.
1.4.11.	Książka obmiarów - akceptowany przez Inspektora nadzoru zeszyt z ponumerowanymi stronami, służący do wpisywania przez Wykonawcę obmiaru dokonywanych robót w formie wyliczeń, szkiców i ew. dodatkowych załączników. Wpisy w książce obmiarów podlegają potwierdzeniu przez Inspektora nadzoru.
1.4.12.	Laboratorium - drogowe lub inne laboratorium badawcze, zaakceptowane przez Zamawiającego, niezbędne do przeprowadzenia wszelkich badań i prób związanych z oceną jakości materiałów oraz robót.
1.4.13.	Materiały - wszelkie tworzywa niezbędne do wykonania robót, zgodne z dokumentacją projektową
i specyfikacjami technicznymi, zaakceptowane przez Inspektora nadzoru/ Kierownika projektu.
1.4.14.	Nawierzchnia - warstwa lub zespół warstw służących do przejmowania i rozkładania obciążeń od ruchu na podłoże gruntowe i zapewniających dogodne warunki dla ruchu.
Warstwa ścieralna - górna warstwa nawierzchni poddana bezpośrednio oddziaływaniu ruchu                     i czynników atmosferycznych.
Warstwa wiążąca - warstwa znajdująca się między warstwą ścieralną a podbudową, zapewniająca lepsze rozłożenie naprężeń w nawierzchni i przekazywanie ich na podbudowę.
1.4.15.	Niweleta - wysokościowe i geometryczne rozwinięcie na płaszczyźnie pionowego przekroju           w osi drogi lub obiektu mostowego.
1.4.16.	Odpowiednia (bliska) zgodność - zgodność wykonywanych robót z dopuszczonymi tolerancjami, a jeśli przedział tolerancji nie został określony - z przeciętnymi tolerancjami, przyjmowanymi zwyczajowo dla danego rodzaju robót budowlanych.
1.4.17.	Pas drogowy - wydzielony liniami granicznymi grunt wraz z przestrzenią nad i pod jego powierzchnią, w którym są zlokalizowane droga oraz obiekty budowlane i urządzenia techniczne związane z prowadzeniem, zabezpieczeniem i obsługą ruchu, a także urządzenia związane                       z potrzebami zarządzania drogą.
1.4.18.	Pobocze - część korony drogi przeznaczona do chwilowego postoju pojazdów, umieszczenia urządzeń organizacji i bezpieczeństwa ruchu oraz do ruchu pieszych, służąca jednocześnie do bocznego oparcia konstrukcji nawierzchni.
1.4.19.	Podłoże nawierzchni - grunt rodzimy lub nasypowy, leżący pod nawierzchnią do głębokości przemarzania.
1.4.20.	Podłoże ulepszone nawierzchni - górna warstwa podłoża, leżąca bezpośrednio pod nawierzchnią, ulepszona w celu umożliwienia przejęcia ruchu budowlanego i właściwego wykonania nawierzchni.
1.4.21.	Polecenie Inspektora nadzoru - wszelkie polecenia przekazane Wykonawcy przez Inspektora nadzoru, w formie pisemnej, dotyczące sposobu realizacji robót lub innych spraw związanych z prowadzeniem budowy.
1.4.22.	Projektant - uprawniona osoba prawna lub fizyczna będąca autorem dokumentacji projektowej.
1.4.23.	Ślepy kosztorys - wykaz robót z podaniem ich ilości (przedmiarem) w kolejności technologicznej ich wykonania.
1.4.24.	Teren budowy - teren udostępniony przez Zamawiającego dla wykonania na nim robót oraz inne miejsca wymienione w kontrakcie jako tworzące część terenu budowy.
1.4.25.	Zadanie budowlane - część przedsięwzięcia budowlanego, stanowiąca odrębną całość konstrukcyjną lub technologiczną, zdolną do samodzielnego pełnienia funkcji techniczno-użytkowych. Zadanie może polegać na wykonywaniu robót związanych z budową, modernizacją/ przebudową, utrzymaniem oraz ochroną budowli drogowej lub jej elementu.
1.4.26	Przebudowa drogi – wykonywanie robót, w których wyniku następuje podwyższenie 
parametrów technicznych i eksploatacyjnych istniejącej drogi, niewymagający zmiany granic
pasa drogowego.

1.5. Ogólne wymagania dotyczące robót

Wykonawca jest odpowiedzialny za jakość wykonanych robót, bezpieczeństwo wszelkich czynności na terenie budowy, metody użyte przy budowie oraz za ich zgodność z dokumentacją projektową, ST  i poleceniami Inspektora nadzoru.

1.5.1. Przekazanie terenu budowy

Zamawiający w terminie określonym w dokumentach kontraktowych przekaże Wykonawcy teren budowy wraz ze wszystkimi wymaganymi uzgodnieniami prawnymi i administracyjnymi, dziennik budowy oraz dwa egzemplarze dokumentacji projektowej i dwa komplety ST.

Na Wykonawcy spoczywa odpowiedzialność za ochronę punktów pomiarowych do chwili odbioru ostatecznego robót. Uszkodzone lub zniszczone znaki geodezyjne Wykonawca odtworzy i utrwali na własny koszt.

1.5.2. Dokumentacja projektowa

Dokumentacja projektowa będzie zawierać obliczenia i dokumenty, zgodne z wykazem podanym               w szczegółowych warunkach umowy, uwzględniającym podział na dokumentację projektową:
•	Zamawiającego;
•	sporządzoną przez Wykonawcę;

1.5.2.1. Dokumentacja sporządzona przez Zamawiającego:
- przedmiar robót,

1.5.2.2. Dokumentacja do opracowania przez Wykonawcę
Wykonawca we własnym zakresie opracuje i uzgodni z Inspektorem nadzoru oraz innymi odpowiednimi Instytucjami:
a) Geodezyjną dokumentację powykonawczą oraz inne dodatkowe projekty – 2 egz.
b) Plan zabezpieczenia dowozu materiałów budowlanych po istniejącej sieci dróg oraz ewentualnych dróg technologicznych
c) Projekt organizacji ruchu na czas budowy
d) Plan bezpieczeństwa i ochrony zdrowia 
g) zatwierdzony plan gospodarki odpadami 
Jeżeli w trakcie wykonywania Robót okaże się koniecznym uzupełnienie Rysunków, Wykonawca sporządzi brakujące rysunki i Specyfikacje na własny koszt w 4 egzemplarzach i przedłoży je Inspektorowi nadzoru do zatwierdzenia.

1.5.2.3. Rysunki przedstawione przez Wykonawcę 
Dodatkowo poza Specyfikacjami, rysunkami i innymi informacjami zawartymi w Kontrakcie, Wykonawca powinien zapatrzeć wszystkie rysunki, dokumenty, zezwolenia związane i inne dane potrzebne do wykonania robót oraz do parametrów technicznych wymaganych w Kontrakcie. Wykonawca może składać te informacje kolejno w częściach, ale każda 
przedłożona część musi być w dostatecznym stopniu kompletna by mogła być sprawdzona 
i zatwierdzona przez upoważnione jednostki niezależnie od całości projektu.
1.5.2.4. Rysunki przyjęte przez Inspektora nadzoru
Inspektor nadzoru powinien sformułować komentarz i/lub zastrzeżenia dotyczące rysunków, dokumentacji i danych przedstawionych przez Wykonawcę, w ciągu 28 dni od daty ich otrzymania. Te komentarze lub zastrzeżenia należy uważać za przyjęte przez Wykonawcę jeśli w ciągu 7 dni od daty otrzymania nie zgłosi zastrzeżeń na piśmie. Wykonawca przed złożeniem rysunków, dokumentacji              i danych powinien skonsultować się z Inspektorem nadzoru. Notatka dotycząca konsultacji powinna być dostarczona co najmniej 7 dni przed datą konsultacji oraz, jeśli wymagane przez Inspektora nadzoru, Wykonawca powinien dostarczyć rysunki w wymaganej ilości kopii co najmniej 7 dni przed datą konsultacji. 

1.5.2.5. Rysunki powykonawcze 

Wykonawca powinien bezzwłocznie uzupełnić dokumentację oraz rysunki dostarczone Inspektorowi nadzoru w zakresie zmian wprowadzonych w czasie wykonania robót. Wykonawca powinien dostarczyć Inspektorowi nadzoru Rysunki powykonawcze w przejrzystej, prostej formie w trzech egzemplarzach dla każdego ukończonego odcinka robót, który będzie przekazany do użycia lub będzie wykorzystany przez specjalistyczną firmę lub Zamawiającego, zgodnie z polskim ustawodawstwem, nie później niż 14 przed datą przekazania.

1.5.3. Zgodność robót z dokumentacją projektową i ST

Dokumentacja projektowa, ST i wszystkie dodatkowe dokumenty przekazane Wykonawcy przez Inspektora nadzoru stanowią część umowy, a wymagania określone w choćby jednym z nich są obowiązujące dla Wykonawcy tak jakby zawarte były w całej dokumentacji.
Wykonawca nie może wykorzystywać błędów lub opuszczeń w dokumentach kontraktowych, a o ich wykryciu winien natychmiast powiadomić Inspektora nadzoru, który podejmie decyzję o wprowadzeniu odpowiednich zmian i poprawek.
W przypadku rozbieżności, wymiary podane na piśmie są ważniejsze od wymiarów określonych na podstawie odczytu ze skali rysunku.
Wszystkie wykonane roboty i dostarczone materiały będą zgodne z dokumentacją projektową i ST.
Dane określone w dokumentacji projektowej i w ST będą uważane za wartości docelowe, od których dopuszczalne są odchylenia w ramach określonego przedziału tolerancji. Cechy materiałów                        i elementów budowli muszą wykazywać zgodność z określonymi wymaganiami, a rozrzuty tych cech nie mogą przekraczać dopuszczalnego przedziału tolerancji.
W przypadku, gdy materiały lub roboty nie będą w pełni zgodne z dokumentacją projektową lub ST             i wpłynie to na niezadowalającą jakość elementu budowli, to takie materiały zostaną zastąpione innymi, a elementy budowli rozebrane i wykonane ponownie na koszt Wykonawcy.

1.5.4. Zabezpieczenie terenu budowy

Wykonawca jest zobowiązany do zabezpieczenia ciągłości ruchu publicznego, pieszego etc. na   i przez teren budowy przez cały czas trwania Kontraktu aż do jego ukończenia.  
Wykonawca jest zobowiązany do zabezpieczenia terenu budowy w okresie trwania realizacji kontraktu aż do zakończenia i odbioru ostatecznego robót.
Przed przystąpieniem do robót Wykonawca przedstawi Inspektorowi nadzoru do zatwierdzenia uzgodniony z odpowiednim zarządem drogi i organem zarządzającym ruchem projekt organizacji ruchu            i zabezpieczenia robót w okresie trwania budowy. W zależności od potrzeb i postępu robót projekt organizacji ruchu powinien być aktualizowany przez Wykonawcę na bieżąco.
Wykonawca dostarczy, zainstaluje i będzie utrzymywać tymczasowe urządzenia zabezpieczające,             w tym: ogrodzenia, poręcze, oświetlenie, sygnały i znaki ostrzegawcze oraz  wszelkie inne środki niezbędne do ochrony robót, wygody społeczności i innych.
W miejscach przylegających do dróg otwartych dla ruchu, Wykonawca ogrodzi lub wyraźnie oznakuje teren budowy, w sposób uzgodniony z Inspektorem nadzoru.
Wjazdy i wyjazdy z terenu budowy przeznaczone dla pojazdów i maszyn pracujących przy realizacji robót, Wykonawca odpowiednio oznakuje w sposób uzgodniony z Inspektorem nadzoru.
Fakt przystąpienia do robót Wykonawca obwieści publicznie przed ich rozpoczęciem w sposób uzgodniony z Inspektorem nadzoru oraz przez umieszczenie, w miejscach i ilościach określonych przez Inspektora nadzoru, tablic informacyjnych, których treść będzie zatwierdzona przez Inspektorem nadzoru. Tablice informacyjne będą utrzymywane przez Wykonawcę w dobrym stanie przez cały okres realizacji robót.
Koszt zabezpieczenia terenu budowy nie podlega odrębnej zapłacie i przyjmuje się, że jest włączony w cenę kontraktową.

1.5.5. Ochrona środowiska w czasie wykonywania robót

Wykonawca ma obowiązek znać i stosować w czasie prowadzenia robót wszelkie przepisy dotyczące ochrony środowiska naturalnego.

W okresie trwania budowy i wykańczania robót Wykonawca będzie:
a)	utrzymywać teren budowy   w stanie bez wody stojącej,
b)	podejmować wszelkie uzasadnione kroki mające na celu stosowanie się do przepisów i norm dotyczących ochrony środowiska na terenie i wokół terenu budowy oraz będzie unikać uszkodzeń lub uciążliwości dla osób lub dóbr publicznych i innych, a wynikających z nadmiernego hałasu, wibracji, zanieczyszczenia lub innych przyczyn powstałych w następstwie jego sposobu działania. 
Stosując się do tych wymagań będzie miał szczególny wzgląd na:
1) lokalizację baz, warsztatów, magazynów, składowisk, ukopów i dróg dojazdowych,
2) środki ostrożności i zabezpieczenia przed:
a) zanieczyszczeniem zbiorników i cieków wodnych pyłami lub substancjami toksycznymi,
b) zanieczyszczeniem powietrza pyłami i gazami,
c) możliwością powstania pożaru.

1.5.6. Ochrona przeciwpożarowa 

Wykonawca będzie przestrzegać przepisy ochrony przeciwpożarowej.
Wykonawca będzie utrzymywać, wymagany na podstawie odpowiednich przepisów sprawny sprzęt przeciwpożarowy, na terenie baz produkcyjnych, w pomieszczeniach biurowych, mieszkalnych, magazynach oraz w maszynach i pojazdach.
Materiały łatwopalne będą składowane w sposób zgodny z odpowiednimi przepisami i zabezpieczone przed dostępem osób trzecich.
Wykonawca będzie odpowiedzialny za wszelkie straty spowodowane pożarem wywołanym jako rezultat realizacji robót albo przez personel Wykonawcy.

1.5.7. Materiały szkodliwe dla otoczenia

Materiały, które w sposób trwały są szkodliwe dla otoczenia, nie będą dopuszczone do użycia.
Nie dopuszcza się użycia materiałów wywołujących szkodliwe promieniowanie o stężeniu większym od dopuszczalnego, określonego odpowiednimi przepisami.
Wszelkie materiały odpadowe użyte do robót będą miały aprobatę techniczną wydaną przez uprawnioną jednostkę, jednoznacznie określającą brak szkodliwego oddziaływania tych materiałów na środowisko.
Materiały, które są szkodliwe dla otoczenia tylko w czasie robót, a po zakończeniu robót ich szkodliwość zanika (np. materiały pylaste) mogą być użyte pod warunkiem przestrzegania wymagań technologicznych wbudowania. Jeżeli wymagają tego odpowiednie przepisy Wykonawca powinien otrzymać zgodę na użycie tych materiałów od właściwych organów administracji państwowej.
Jeżeli Wykonawca użył materiałów szkodliwych dla otoczenia zgodnie ze specyfikacjami, a ich użycie spowodowało jakiekolwiek zagrożenie środowiska, to konsekwencje tego poniesie Zamawiający.

1.5.8. Ochrona własności publicznej i prywatnej

Wykonawca odpowiada za ochronę instalacji na powierzchni ziemi i za urządzenia podziemne, takie jak rurociągi, kable itp. oraz uzyska od odpowiednich władz będących właścicielami tych urządzeń potwierdzenie informacji dostarczonych mu przez Zamawiającego w ramach planu ich lokalizacji. Wykonawca zapewni właściwe oznaczenie i zabezpieczenie przed uszkodzeniem tych instalacji                          i urządzeń w czasie trwania budowy.
Wykonawca zobowiązany jest umieścić w swoim harmonogramie rezerwę czasową dla wszelkiego rodzaju robót, które mają być wykonane w zakresie przełożenia instalacji i urządzeń podziemnych na terenie budowy i powiadomić Inspektora nadzoru i władze lokalne o zamiarze rozpoczęcia robót.              O fakcie przypadkowego uszkodzenia tych instalacji Wykonawca bezzwłocznie powiadomi Inspektora nadzoru i zainteresowane władze oraz będzie z nimi współpracował dostarczając wszelkiej pomocy potrzebnej przy dokonywaniu napraw. Wykonawca będzie odpowiadać za wszelkie spowodowane przez jego działania uszkodzenia instalacji na powierzchni ziemi i urządzeń podziemnych wykazanych w dokumentach dostarczonych mu przez Zamawiającego.
Jeżeli teren budowy przylega do terenów z zabudową mieszkaniową, Wykonawca będzie realizować roboty w sposób powodujący minimalne niedogodności dla mieszkańców. Wykonawca odpowiada za wszelkie uszkodzenia zabudowy mieszkaniowej w sąsiedztwie budowy, spowodowane jego działalnością.
Inspektor nadzoru będzie na bieżąco informowany o wszystkich umowach zawartych pomiędzy Wykonawcą a właścicielami nieruchomości i dotyczących korzystania z własności i dróg wewnętrznych. Jednakże, ani Inspektor nadzoru ani Zamawiający nie będzie ingerował w takie porozumienia, o ile nie będą one sprzeczne z postanowieniami zawartymi w warunkach umowy.

1.5.9. Ograniczenie obciążeń osi pojazdów

Wykonawca będzie stosować się do ustawowych ograniczeń nacisków osi na drogach publicznych przy transporcie materiałów i wyposażenia na i z terenu robót. Wykonawca uzyska wszelkie niezbędne zezwolenia i uzgodnienia od właściwych władz co do przewozu nietypowych wagowo ładunków (ponadnormatywnych) i o każdym takim przewozie będzie powiadamiał Inspektora nadzoru. Inspektor nadzoru może polecić, aby pojazdy nie spełniające tych warunków zostały usunięte z terenu budowy. Pojazdy powodujące nadmierne obciążenie osiowe nie będą dopuszczone na świeżo ukończony fragment budowy w obrębie terenu budowy i Wykonawca będzie odpowiadał za naprawę wszelkich robót w ten sposób uszkodzonych, zgodnie z poleceniami Inspektora nadzoru.

1.5.10. Bezpieczeństwo i higiena pracy

Podczas realizacji robót Wykonawca będzie przestrzegać przepisów dotyczących bezpieczeństwa             i higieny pracy.
W szczególności Wykonawca ma obowiązek zadbać, aby personel nie wykonywał pracy w warunkach niebezpiecznych, szkodliwych dla zdrowia oraz nie spełniających odpowiednich wymagań sanitarnych.
Wykonawca zapewni i będzie utrzymywał wszelkie urządzenia zabezpieczające, socjalne oraz sprzęt  i odpowiednią odzież dla ochrony życia i zdrowia osób zatrudnionych na budowie oraz dla zapewnienia bezpieczeństwa publicznego.
Uznaje się, że wszelkie koszty związane z wypełnieniem wymagań określonych powyżej nie podlegają odrębnej zapłacie i są uwzględnione w cenie kontraktowej.

1.5.11. Ochrona i utrzymanie robót

Wykonawca będzie odpowiadał za ochronę robót i za wszelkie materiały i urządzenia używane do robót od daty rozpoczęcia do daty wydania potwierdzenia zakończenia robót przez Inspektora nadzoru.

Wykonawca będzie utrzymywać roboty do czasu odbioru ostatecznego. Utrzymanie powinno być prowadzone w taki sposób, aby budowla drogowa lub jej elementy były w zadowalającym stanie przez cały czas, do momentu odbioru ostatecznego. Koszt ochrony i utrzymania robót powinien być uwzględniony w cenie kontraktowej.
Jeśli Wykonawca w jakimkolwiek czasie zaniedba utrzymanie, to na polecenie Inspektora nadzoru powinien rozpocząć roboty utrzymaniowe nie później niż w 24 godziny po otrzymaniu tego polecenia.

1.5.12. Stosowanie się do prawa i innych przepisów

Wykonawca zobowiązany jest znać wszystkie zarządzenia wydane przez władze centralne                         i miejscowe oraz inne przepisy, regulaminy i wytyczne, które są w jakikolwiek sposób związane                      z wykonywanymi robotami i będzie w pełni odpowiedzialny za przestrzeganie tych postanowień podczas prowadzenia robót.
Wykonawca będzie przestrzegać praw patentowych i będzie w pełni odpowiedzialny za wypełnienie wszelkich wymagań prawnych odnośnie znaków firmowych, nazw lub innych chronionych praw                 w odniesieniu do sprzętu, materiałów lub urządzeń użytych lub związanych z wykonywaniem robót              i w sposób ciągły będzie informować Inspektora nadzoru o swoich działaniach, przedstawiając kopie zezwoleń i inne odnośne dokumenty. Wszelkie straty, koszty postępowania, obciążenia i wydatki wynikłe z lub związane z naruszeniem jakichkolwiek praw patentowych pokryje Wykonawca,                    z wyjątkiem przypadków, kiedy takie naruszenie wyniknie z wykonania projektu lub specyfikacji dostarczonej przez Inspektora nadzoru.

1.5.13. Zgodność z wymaganiami zezwoleń

Wykonawca uzyska zezwolenia wymagane w Polsce na własny koszt od odpowiednich instytucji. (Zezwolenia te obejmują zezwolenia na zmianę ruchu, zezwolenia dotyczące trasy, zezwolenia na pobyt, na używanie krótkofalówek, na rozpoczęcie robót lub na zmianę położenia użyteczności publicznych, itd.)
W ciągu dwóch tygodni od podpisania porozumienia Wykonawca powinien przedstawić Inspektorowi nadzoru listę wszystkich pozwoleń wymaganych do rozpoczęcia i zakończenia robót zgodnie                     z Programem.
W porozumieniu z władzami lokalnymi i użytkownikami użyteczności publicznych, Zamawiający stworzy harmonogram, do wykonania przez Wykonawcę, w pełni udokumentowanych wniosków                o zezwolenia dla wykonania poszczególnych odcinków robót.
Jeśli Wykonawca trzyma się tego harmonogramu, to koszt jakichkolwiek opóźnień związanych ze zbyt późnym wydaniem jakichkolwiek zezwoleń na wykonanie robót poniesie Zamawiający.
Wykonawca powinien stosować się do wymagań tych zezwoleń i powinien umożliwić instytucji wykonania inspekcji i sprawdzenia robót. Ponadto, powinien on umożliwić instytucji uczestniczenie            w procedurach badaniach i kontroli, które jednak nie zwalniają Wykonawcy z odpowiedzialności związanych z Kontraktem.
1.5.14. Równoważność norm i zbiorów przepisów prawnych
Gdziekolwiek w dokumentach kontraktowych powołane są konkretne normy i przepisy, które spełniać mają materiały, sprzęt i inne towary oraz wykonane i zbadane roboty, będą obowiązywać postanowienia najnowszego wydania lub poprawionego wydania powołanych norm i przepisów o ile  w warunkach kontraktu nie postanowiono inaczej. W przypadku gdy powołane normy i przepisy są państwowe lub odnoszą się do konkretnego kraju lub regionu, mogą być również stosowane inne odpowiednie normy zapewniające równy lub wyższy poziom wykonania niż powołane normy lub przepisy, pod warunkiem ich sprawdzenia i pisemnego zatwierdzenia przez Inspektora nadzoru. Różnice pomiędzy powołanymi normami a ich proponowanymi zamiennikami muszą być dokładnie opisane przez Wykonawcę i przedłożone Inspektorowi nadzoru do zatwierdzenia.
1.5.15. Wykopaliska
Wszelkie wykopaliska, monety, przedmioty wartościowe, budowle oraz inne pozostałości o znaczeniu geologicznym lub archeologicznym odkryte na terenie budowy będą uważane za własność Zamawiającego. Wykonawca zobowiązany jest powiadomić Inspektora nadzoru i postępować zgodnie z jego poleceniami. Jeżeli w wyniku tych poleceń Wykonawca poniesie koszty i/lub wystąpią opóźnienia w robotach, Inspektor nadzoru po uzgodnieniu z Zamawiającym i Wykonawcą ustali wydłużenie czasu wykonania robót i/lub wysokość kwoty, o którą należy zwiększyć cenę kontraktową.

2. MATERIAŁY

2.1. Źródła uzyskania materiałów

Co najmniej na trzy tygodnie przed zaplanowanym wykorzystaniem jakichkolwiek materiałów przeznaczonych do robót, Wykonawca przedstawi Inspektorowi nadzoru do zatwierdzenia, szczegółowe informacje dotyczące proponowanego źródła wytwarzania, zamawiania lub wydobywania tych materiałów jak również odpowiednie świadectwa badań laboratoryjnych oraz próbki materiałów.
Zatwierdzenie partii (części) materiałów z danego źródła nie oznacza automatycznie, że wszelkie materiały z danego źródła uzyskają zatwierdzenie.
Wykonawca zobowiązany jest do prowadzenia badań w celu wykazania, że materiały uzyskane                z dopuszczonego źródła w sposób ciągły spełniają wymagania ST w czasie realizacji robót.

2.2. Pozyskiwanie materiałów miejscowych

Wykonawca odpowiada za uzyskanie pozwoleń od właścicieli i odnośnych władz na pozyskanie materiałów ze źródeł miejscowych włączając w to źródła wskazane przez Zamawiającego i jest zobowiązany dostarczyć Inspektorowi nadzoru  wymagane dokumenty przed rozpoczęciem eksploatacji źródła.
Wykonawca przedstawi Inspektorowi nadzoru do zatwierdzenia dokumentację zawierającą raporty             z badań terenowych i laboratoryjnych oraz proponowaną przez siebie metodę wydobycia i selekcji, uwzględniając aktualne decyzje o eksploatacji, organów administracji państwowej i samorządowej.
Wykonawca ponosi odpowiedzialność za spełnienie wymagań ilościowych i jakościowych materiałów pochodzących ze źródeł miejscowych.
Wykonawca ponosi wszystkie koszty, z tytułu wydobycia materiałów, dzierżawy i inne jakie okażą się potrzebne w związku  z dostarczeniem materiałów do robót.
Humus i nadkład czasowo zdjęte z terenu wykopów, dokopów i miejsc pozyskania materiałów miejscowych będą formowane w hałdy i wykorzystane przy zasypce i rekultywacji terenu po ukończeniu robót.
Wszystkie odpowiednie materiały pozyskane z wykopów na terenie budowy lub z innych miejsc wskazanych w dokumentach umowy będą wykorzystane do robót lub odwiezione na odkład odpowiednio do wymagań umowy lub wskazań Inspektora nadzoru.
Wykonawca nie będzie prowadzić żadnych wykopów w obrębie terenu budowy poza tymi, które zostały wyszczególnione w dokumentach umowy, chyba, że uzyska na to pisemną zgodę Inspektora nadzoru.
Eksploatacja źródeł materiałów będzie zgodna z wszelkimi regulacjami prawnymi obowiązującymi na danym obszarze.

2.3. Materiały nie odpowiadające wymaganiom 

Materiały nie odpowiadające wymaganiom zostaną przez Wykonawcę wywiezione z terenu budowy           i złożone w miejscu wskazanym przez Inspektora nadzoru. Jeśli Inspektor nadzoru zezwoli Wykonawcy na użycie tych materiałów do innych robót, niż te dla których zostały zakupione, to koszt tych materiałów zostanie odpowiednio przewartościowany (skorygowany) przez Inspektora nadzoru.
Każdy rodzaj robót, w którym znajdują się nie zbadane i nie zaakceptowane materiały, Wykonawca wykonuje na własne ryzyko, licząc się z jego nie nieprzyjęciem, usunięciem                   i niezapłaceniem

2.4. Wariantowe stosowanie materiałów 

Jeśli dokumentacja projektowa lub ST przewidują możliwość wariantowego zastosowania rodzaju materiału w wykonywanych robotach, Wykonawca powiadomi Inspektora nadzoru o swoim zamiarze co najmniej 3 tygodnie przed użyciem tego materiału, albo w okresie dłuższym, jeśli będzie to potrzebne z uwagi na wykonanie badań wymaganych przez Inspektora nadzoru. Wybrany                           i zaakceptowany rodzaj materiału nie może być później zmieniany bez zgody Inspektora nadzoru.

2.5. Przechowywanie i składowanie materiałów

Wykonawca zapewni, aby tymczasowo składowane materiały, do czasu gdy będą one użyte do robót, były zabezpieczone przed zanieczyszczeniami, zachowały swoją jakość i właściwości i były dostępne do kontroli przez Inspektora nadzoru.
Miejsca czasowego składowania materiałów będą zlokalizowane w obrębie terenu budowy                        w miejscach uzgodnionych z Inspektorem nadzoru lub poza terenem budowy w miejscach zorganizowanych przez Wykonawcę i zaakceptowanych przez Inspektora nadzoru.

2.6. Inspekcja wytwórni materiałów 

Wytwórnie materiałów mogą być okresowo kontrolowane przez Inspektora nadzoru w celu sprawdzenia zgodności stosowanych metod produkcji z wymaganiami. Próbki materiałów mogą być pobierane w celu sprawdzenia ich właściwości. Wyniki tych kontroli będą stanowić podstawę do akceptacji określonej partii materiałów pod względem jakości.
W przypadku, gdy Inspektor nadzoru będzie przeprowadzał inspekcję wytwórni, muszą być spełnione następujące warunki:
a)	Inspektor nadzoru będzie miał zapewnioną współpracę i pomoc Wykonawcy oraz producenta materiałów w czasie przeprowadzania inspekcji,
b)	Inspektor nadzoru będzie miał wolny dostęp, w dowolnym czasie, do tych części wytwórni, gdzie odbywa się produkcja materiałów przeznaczonych do realizacji robót,
c)	Jeżeli produkcja odbywa się w miejscu nie należącym do Wykonawcy, Wykonawca uzyska dla Inspektora nadzoru zezwolenie dla przeprowadzenia inspekcji i badań w tych miejscach.

3. sprzęt

Wykonawca jest zobowiązany do używania jedynie takiego sprzętu, który nie spowoduje niekorzystnego wpływu na jakość wykonywanych robót. Sprzęt używany do robót powinien być zgodny z ofertą Wykonawcy i powinien odpowiadać pod względem typów i ilości wskazaniom zawartym w ST, PZJ lub projekcie organizacji robót, zaakceptowanym przez Inspektora nadzoru;              w przypadku braku ustaleń w wymienionych wyżej dokumentach, sprzęt powinien być uzgodniony                  i zaakceptowany przez Inspektora nadzoru.
Liczba i wydajność sprzętu powinny gwarantować przeprowadzenie robót, zgodnie z zasadami określonymi w dokumentacji projektowej, ST i wskazaniach Inspektora nadzoru.
Sprzęt będący własnością Wykonawcy lub wynajęty do wykonania robót ma być utrzymywany                  w dobrym stanie i gotowości do pracy. Powinien być zgodny z normami ochrony środowiska i przepisami dotyczącymi jego użytkowania.
Wykonawca dostarczy Inspektorowi nadzoru kopie dokumentów potwierdzających dopuszczenie sprzętu do użytkowania i badań okresowych, tam gdzie jest to wymagane przepisami.
Wykonawca będzie konserwować sprzęt jak również naprawiać lub wymieniać sprzęt niesprawny.
Jeżeli dokumentacja projektowa lub ST przewidują możliwość wariantowego użycia sprzętu przy wykonywanych robotach, Wykonawca powiadomi Inspektora nadzoru o swoim zamiarze wyboru i uzyska jego akceptację przed użyciem sprzętu. Wybrany sprzęt, po akceptacji Inspektora nadzoru, nie może być później zmieniany bez jego zgody.
Jakikolwiek sprzęt, maszyny, urządzenia i narzędzia nie gwarantujące zachowania warunków umowy, zostaną przez Inspektora nadzoru zdyskwalifikowane i nie dopuszczone do robót.

4. transport

Wykonawca jest zobowiązany do stosowania jedynie takich środków transportu, które nie wpłyną niekorzystnie na jakość wykonywanych robót i właściwości przewożonych materiałów.
Liczba środków transportu powinna zapewniać prowadzenie robót zgodnie z zasadami określonymi               w dokumentacji projektowej, ST i wskazaniach Inspektora nadzoru, w terminie przewidzianym umową.
Przy ruchu na drogach publicznych pojazdy będą spełniać wymagania dotyczące przepisów ruchu drogowego w odniesieniu do dopuszczalnych nacisków na oś i innych parametrów technicznych. Środki transportu nie spełniające tych warunków mogą być dopuszczone przez Inspektora nadzoru, pod warunkiem przywrócenia stanu pierwotnego użytkowanych odcinków dróg na koszt Wykonawcy.
Wykonawca będzie usuwać na bieżąco, na własny koszt, wszelkie zanieczyszczenia, uszkodzenia spowodowane jego pojazdami na drogach publicznych oraz dojazdach do terenu budowy.

5. wykonanie robót

Wykonawca jest odpowiedzialny za prowadzenie robót zgodnie z warunkami umowy oraz za jakość zastosowanych materiałów i wykonywanych robót, za ich zgodność z dokumentacją projektową, wymaganiami ST, PZJ, projektem organizacji robót opracowanym przez Wykonawcę oraz poleceniami Inspektora nadzoru.
Wykonawca jest odpowiedzialny za stosowane metody wykonywania robót.
Wykonawca jest odpowiedzialny za dokładne wytyczenie w planie i wyznaczenie wysokości wszystkich elementów robót zgodnie z wymiarami i rzędnymi określonymi w dokumentacji projektowej lub przekazanymi na piśmie przez Inspektora nadzoru.
Błędy popełnione przez Wykonawcę w wytyczeniu i wyznaczaniu robót zostaną, usunięte przez Wykonawcę na własny koszt, z wyjątkiem, kiedy dany błąd okaże się skutkiem błędu zawartego                w danych dostarczonych Wykonawcy na piśmie przez Inspektora nadzoru.
Sprawdzenie wytyczenia robót lub wyznaczenia wysokości przez Inspektora nadzoru a nie zwalnia Wykonawcy od odpowiedzialności za ich dokładność.
Decyzje Inspektora nadzoru dotyczące akceptacji lub odrzucenia materiałów i elementów robót będą oparte na wymaganiach określonych w dokumentach umowy, dokumentacji projektowej i w ST,                  a także w normach i wytycznych. Przy podejmowaniu decyzji Inspektor nadzoru uwzględni wyniki badań materiałów i robót, rozrzuty normalnie występujące przy produkcji i przy badaniach materiałów, doświadczenia z przeszłości, wyniki badań naukowych oraz inne czynniki wpływające na rozważaną kwestię.
Polecenia Inspektora nadzoru powinny być wykonywane przez Wykonawcę w czasie określonym przez Inspektora nadzoru, pod groźbą zatrzymania robót. Skutki finansowe z tego tytułu poniesie Wykonawca.
6. kontrola jakości robót

6.1. Program zapewnienia jakości 

Wykonawca jest zobowiązany opracować i przedstawić do akceptacji Inspektora nadzoru program zapewnienia jakości. W programie zapewnienia jakości Wykonawca powinien określić, zamierzony sposób wykonywania robót, możliwości techniczne, kadrowe i plan organizacji robót gwarantujący wykonanie robót zgodnie z dokumentacją projektową, ST oraz ustaleniami. 
Program zapewnienia jakości powinien zawierać:
a) część ogólną opisującą:
•	organizację wykonania robót, w tym terminy i sposób prowadzenia robót,
•	organizację ruchu na budowie wraz z oznakowaniem robót,
•	sposób zapewnienia bhp.,
•	wykaz zespołów roboczych, ich kwalifikacje i przygotowanie praktyczne,
•	wykaz osób odpowiedzialnych za jakość i terminowość wykonania poszczególnych elementów robót,
•	system (sposób i procedurę) proponowanej kontroli i sterowania jakością wykonywanych robót,
•	wyposażenie w sprzęt i urządzenia do pomiarów i kontroli (opis laboratorium własnego lub laboratorium, któremu Wykonawca zamierza zlecić prowadzenie badań),
•	sposób oraz formę gromadzenia wyników badań laboratoryjnych, zapis pomiarów, nastaw mechanizmów sterujących, a także wyciąganych wniosków i zastosowanych korekt w procesie technologicznym, proponowany sposób i formę przekazywania tych informacji Inspektorowi nadzoru;
b) część szczegółową opisującą dla każdego asortymentu robót:
•	wykaz maszyn i urządzeń stosowanych na budowie z ich parametrami technicznymi oraz wyposażeniem w mechanizmy do sterowania i urządzenia pomiarowo-kontrolne,
•	rodzaje i ilość środków transportu oraz urządzeń do magazynowania i załadunku materiałów, spoiw, lepiszczy, kruszyw itp.,
•	sposób zabezpieczenia i ochrony ładunków przed utratą ich właściwości w czasie transportu,
•	sposób i procedurę pomiarów i badań (rodzaj i częstotliwość, pobieranie próbek, legalizacja                    i sprawdzanie urządzeń, itp.) prowadzonych podczas dostaw materiałów, wytwarzania mieszanek                 i wykonywania poszczególnych elementów robót,
•	sposób postępowania z materiałami i robotami nie odpowiadającymi wymaganiom.

6.2. Zasady kontroli jakości robót

Celem kontroli robót będzie takie sterowanie ich przygotowaniem i wykonaniem, aby osiągnąć założoną jakość robót.
Wykonawca jest odpowiedzialny za pełną kontrolę robót i jakości materiałów. Wykonawca zapewni odpowiedni system kontroli, włączając personel, laboratorium, sprzęt, zaopatrzenie i wszystkie urządzenia niezbędne do pobierania próbek i badań materiałów oraz robót.
Przed zatwierdzeniem systemu kontroli Inspektor nadzoru może zażądać od Wykonawcy przeprowadzenia badań w celu zademonstrowania, że poziom ich wykonywania jest zadowalający.
Wykonawca będzie przeprowadzać pomiary i badania materiałów oraz robót z częstotliwością zapewniającą stwierdzenie, że roboty wykonano zgodnie z wymaganiami zawartymi w dokumentacji projektowej i ST
Minimalne wymagania co do zakresu badań i ich częstotliwość są określone w ST, normach                           i wytycznych. W przypadku, gdy nie zostały one tam określone, Inspektor nadzoru ustali jaki zakres kontroli jest konieczny, aby zapewnić wykonanie robót zgodnie z umową.
Wykonawca dostarczy Inspektorowi nadzoru świadectwa, że wszystkie stosowane urządzenia i sprzęt badawczy posiadają ważną legalizację, zostały prawidłowo wykalibrowane i odpowiadają wymaganiom norm określających procedury badań.
Inspektor nadzoru będzie mieć nieograniczony dostęp do pomieszczeń laboratoryjnych, w celu ich inspekcji.
Inspektor nadzoru będzie przekazywać Wykonawcy pisemne informacje o jakichkolwiek niedociągnięciach dotyczących urządzeń laboratoryjnych, sprzętu, zaopatrzenia laboratorium, pracy personelu lub metod badawczych. Jeżeli niedociągnięcia te będą tak poważne, że mogą wpłynąć ujemnie na wyniki badań, Inspektor nadzoru natychmiast wstrzyma użycie do robót badanych materiałów i dopuści je do użycia dopiero wtedy, gdy niedociągnięcia w pracy laboratorium Wykonawcy zostaną usunięte i stwierdzona zostanie odpowiednia jakość tych materiałów.
Wszystkie koszty związane z organizowaniem i prowadzeniem badań materiałów ponosi Wykonawca.

6.3. Pobieranie próbek

Próbki będą pobierane losowo. Zaleca się stosowanie statystycznych metod pobierania próbek, opartych na zasadzie, że wszystkie jednostkowe elementy produkcji mogą być z jednakowym prawdopodobieństwem wytypowane do badań.
Inspektor nadzoru będzie mieć zapewnioną możliwość udziału w pobieraniu próbek.
Pojemniki do pobierania próbek będą dostarczone przez Wykonawcę i zatwierdzone przez Inspektora nadzoru. Próbki dostarczone przez Wykonawcę do badań wykonywanych przez Inspektora nadzoru           a będą odpowiednio opisane i oznakowane, w sposób zaakceptowany przez Inspektora nadzoru .
Na zlecenie Inspektora nadzoru Wykonawca będzie przeprowadzać dodatkowe badania tych materiałów, które budzą wątpliwości co do jakości, o ile kwestionowane materiały nie zostaną przez Wykonawcę usunięte lub ulepszone z własnej woli. Koszty tych dodatkowych badań pokrywa Wykonawca tylko w przypadku stwierdzenia usterek; w przeciwnym przypadku koszty te pokrywa Zamawiający. 

6.4. Badania i pomiary

Wszystkie badania i pomiary będą przeprowadzone zgodnie z wymaganiami norm. W przypadku, gdy normy nie obejmują jakiegokolwiek badania wymaganego w ST, stosować można wytyczne krajowe, albo inne procedury, zaakceptowane przez Inspektora nadzoru.
Przed przystąpieniem do pomiarów lub badań, Wykonawca powiadomi Inspektora nadzoru o rodzaju, miejscu i terminie pomiaru lub badania. Po wykonaniu pomiaru lub badania, Wykonawca przedstawi na piśmie ich wyniki do akceptacji Inspektora nadzoru.

6.5. Raporty z badań

Wykonawca będzie przekazywać Inspektorowi nadzoru  kopie raportów z wynikami badań jak najszybciej, nie później jednak niż w terminie określonym w programie zapewnienia jakości.
Wyniki badań (kopie) będą przekazywane Inspektorowi nadzoru na formularzach według dostarczonego przez niego wzoru lub innych, przez niego zaaprobowanych.

6.6. Badania prowadzone przez Inspektora nadzoru.

Inspektor nadzoru jest uprawniony do dokonywania kontroli, pobierania próbek i badania materiałów     w miejscu ich wytwarzania/pozyskiwania, a Wykonawca i producent materiałów powinien udzielić mu niezbędnej pomocy.
Inspektor nadzoru, dokonując weryfikacji systemu kontroli robót prowadzonego przez Wykonawcę, poprzez między innymi swoje badania, będzie oceniać zgodność materiałów i robót z wymaganiami ST na podstawie wyników własnych badań kontrolnych jak i wyników badań dostarczonych przez Wykonawcę.
Inspektor nadzoru powinien pobierać próbki materiałów i prowadzić badania niezależnie od Wykonawcy, na swój koszt. Jeżeli wyniki tych badań wykażą, że raporty Wykonawcy są niewiarygodne, to Inspektor nadzoru oprze się wyłącznie na własnych badaniach przy ocenie zgodności materiałów i robót z dokumentacją projektową i ST. Może również zlecić, sam lub poprzez Wykonawcę, przeprowadzenie powtórnych lub dodatkowych badań niezależnemu laboratorium.              W takim przypadku całkowite koszty powtórnych lub dodatkowych badań i pobierania próbek poniesione zostaną przez Wykonawcę.

6.7. Certyfikaty i deklaracje

Inspektor nadzoru może dopuścić do użycia tylko te materiały, które posiadają:
1.	certyfikat na znak bezpieczeństwa wykazujący, że zapewniono zgodność z kryteriami technicznymi określonymi na podstawie Polskich Norm, aprobat technicznych oraz właściwych przepisów                        i dokumentów technicznych,
2.	deklarację zgodności lub certyfikat zgodności z:
•	Polską Normą lub
•	aprobatą techniczną, w przypadku wyrobów, dla których nie ustanowiono Polskiej Normy, jeżeli nie są objęte certyfikacją określoną w pkt 1
i które spełniają wymogi ST.
W przypadku materiałów, dla których ww. dokumenty są wymagane przez ST, każda partia dostarczona do robót będzie posiadać te dokumenty, określające w sposób jednoznaczny jej cechy.
Produkty przemysłowe muszą posiadać ww. dokumenty wydane przez producenta, a w razie potrzeby poparte wynikami badań wykonanych przez niego. Kopie wyników tych badań będą dostarczone przez Wykonawcę Inspektorowi nadzoru.
Jakiekolwiek materiały, które nie spełniają tych wymagań będą odrzucone.
6.8. Dokumenty budowy

(1) Dziennik budowy

Dziennik budowy jest wymaganym dokumentem prawnym obowiązującym Zamawiającego                          i Wykonawcę w okresie od przekazania Wykonawcy terenu budowy do końca okresu gwarancyjnego. Odpowiedzialność za prowadzenie dziennika budowy zgodnie z obowiązującymi przepisami spoczywa na Wykonawcy.
Zapisy w dzienniku budowy będą dokonywane na bieżąco i będą dotyczyć przebiegu robót, stanu bezpieczeństwa ludzi i mienia oraz technicznej i gospodarczej strony budowy.
Każdy zapis w dzienniku budowy będzie opatrzony datą jego dokonania, podpisem osoby, która dokonała zapisu, z podaniem jej imienia i nazwiska oraz stanowiska służbowego. Zapisy będą czytelne, dokonane trwałą techniką, w porządku chronologicznym, bezpośrednio jeden pod drugim, bez przerw.
Załączone do dziennika budowy protokoły i inne dokumenty będą oznaczone kolejnym numerem załącznika i opatrzone datą i podpisem Wykonawcy i Inspektora nadzoru.
Do dziennika budowy należy wpisywać w szczególności:
•	datę przekazania Wykonawcy terenu budowy,
•	datę przekazania przez Zamawiającego dokumentacji projektowej,
•	datę uzgodnienia przez Inspektora nadzoru programu zapewnienia jakości i harmonogramów robót,
•	terminy rozpoczęcia i zakończenia poszczególnych elementów robót,
•	przebieg robót, trudności i przeszkody w ich prowadzeniu, okresy i przyczyny przerw w robotach,
•	uwagi i polecenia Inspektora nadzoru,
•	daty zarządzenia wstrzymania robót, z podaniem powodu,
•	zgłoszenia i daty odbiorów robót zanikających i ulegających zakryciu, częściowych i ostatecznych odbiorów robót,
•	wyjaśnienia, uwagi i propozycje Wykonawcy,
•	stan pogody i temperaturę powietrza w okresie wykonywania robót podlegających ograniczeniom lub wymaganiom szczególnym w związku z warunkami klimatycznymi,
•	zgodność rzeczywistych warunków geotechnicznych z ich opisem w dokumentacji projektowej,
•	dane dotyczące czynności geodezyjnych (pomiarowych) dokonywanych przed i w trakcie wykonywania robót,
•	dane dotyczące sposobu wykonywania zabezpieczenia robót,
•	dane dotyczące jakości materiałów, pobierania próbek oraz wyniki przeprowadzonych badań               z podaniem, kto je przeprowadzał,
•	wyniki prób poszczególnych elementów budowli z podaniem, kto je przeprowadzał,
•	inne istotne informacje o przebiegu robót.
Propozycje, uwagi i wyjaśnienia Wykonawcy, wpisane do dziennika budowy będą przedłożone Inspektorowi nadzoru do ustosunkowania się.
Decyzje Inspektora nadzoru wpisane do dziennika budowy Wykonawca podpisuje z zaznaczeniem ich przyjęcia lub zajęciem stanowiska.
Wpis projektanta do dziennika budowy obliguje Inspektora nadzoru do ustosunkowania się. Projektant nie jest jednak stroną umowy i nie ma uprawnień do wydawania poleceń Wykonawcy robót.
(2) Książka obmiarów
Książka obmiarów stanowi dokument pozwalający na rozliczenie faktycznego postępu każdego                 z elementów robót. Obmiary wykonanych robót przeprowadza się w sposób ciągły w jednostkach przyjętych w kosztorysie i wpisuje do książki obmiarów.
(3) Dokumenty laboratoryjne
Dzienniki laboratoryjne, deklaracje zgodności lub certyfikaty zgodności materiałów, orzeczenia                   o jakości materiałów, recepty robocze i kontrolne wyniki badań Wykonawcy będą gromadzone                  w formie uzgodnionej w programie zapewnienia jakości. Dokumenty te stanowią załączniki do odbioru robót. Winny być udostępnione na każde życzenie Inspektora nadzoru.
(4) Pozostałe dokumenty budowy
Do dokumentów budowy zalicza się, oprócz wymienionych w punktach (1) - (3) następujące dokumenty:
a)	protokoły przekazania terenu budowy,
b)	umowy cywilno-prawne z osobami trzecimi i inne umowy cywilno-prawne,
c)	protokoły odbioru robót,
d)	protokoły z narad i ustaleń,
e)	korespondencję na budowie.
(5) Przechowywanie dokumentów budowy
Dokumenty budowy będą przechowywane na terenie budowy w miejscu odpowiednio zabezpieczonym.
Zaginięcie któregokolwiek z dokumentów budowy spowoduje jego natychmiastowe odtworzenie                w formie przewidzianej prawem.
Wszelkie dokumenty budowy będą zawsze dostępne dla Inspektora nadzoru i przedstawiane do wglądu na życzenie Zamawiającego.
7. obmiar robót

7.1. Ogólne zasady obmiaru robót

Obmiar robót będzie określać faktyczny zakres wykonywanych robót zgodnie z dokumentacją projektową i ST, w jednostkach ustalonych w kosztorysie.
Obmiaru robót dokonuje Wykonawca po pisemnym powiadomieniu Inspektora nadzoru o zakresie obmierzanych robót i terminie obmiaru, co najmniej na 3 dni przed tym terminem.
Wyniki obmiaru będą wpisane do książki obmiarów.
Jakikolwiek błąd lub przeoczenie (opuszczenie) w ilościach podanych w ślepym kosztorysie lub gdzie indziej w ST nie zwalnia Wykonawcy od obowiązku ukończenia wszystkich robót. Błędne dane zostaną poprawione wg instrukcji Inspektora nadzoru na piśmie. Obmiar gotowych robót będzie przeprowadzony z częstością wymaganą do celu miesięcznej płatności na rzecz Wykonawcy lub               w innym czasie określonym w umowie lub oczekiwanym przez Wykonawcę i Inspektora nadzoru.

7.2. Zasady określania ilości robót i materiałów

Długości i odległości pomiędzy wyszczególnionymi punktami skrajnymi będą obmierzone poziomo wzdłuż linii osiowej.
Jeśli ST właściwe dla danych robót nie wymagają tego inaczej, objętości będą wyliczone w m3 jako długość pomnożona przez średni przekrój.
Ilości, które mają być obmierzone wagowo, będą ważone w tonach lub kilogramach zgodnie                       z wymaganiami ST.

7.3. Urządzenia i sprzęt pomiarowy

Wszystkie urządzenia i sprzęt pomiarowy, stosowany w czasie obmiaru robót będą zaakceptowane przez Inspektora nadzoru.
Urządzenia i sprzęt pomiarowy zostaną dostarczone przez Wykonawcę. Jeżeli urządzenia te lub sprzęt wymagają badań atestujących to Wykonawca będzie posiadać ważne świadectwa legalizacji.
Wszystkie urządzenia pomiarowe będą przez Wykonawcę utrzymywane w dobrym stanie, w całym okresie trwania robót.

7.4. Wagi i zasady ważenia

Wykonawca dostarczy i zainstaluje urządzenia wagowe odpowiadające odnośnym wymaganiom ST. Będzie utrzymywać to wyposażenie zapewniając w sposób ciągły zachowanie dokładności wg norm zatwierdzonych przez Inspektora nadzoru..

7.5. Czas przeprowadzenia obmiaru

Obmiary będą przeprowadzone przed częściowym lub ostatecznym odbiorem odcinków robót, a także w przypadku występowania dłuższej przerwy w robotach.
Obmiar robót zanikających przeprowadza się w czasie ich wykonywania.
Obmiar robót podlegających zakryciu przeprowadza się przed ich zakryciem.
Roboty pomiarowe do obmiaru oraz nieodzowne obliczenia będą wykonane w sposób zrozumiały  i jednoznaczny.
Wymiary skomplikowanych powierzchni lub objętości będą uzupełnione odpowiednimi szkicami umieszczonymi na karcie książki obmiarów. W razie braku miejsca szkice mogą być dołączone   w formie oddzielnego załącznika do książki obmiarów, którego wzór zostanie uzgodniony  z Inspektorem nadzoru.

8. odbiór robót
8.1. Rodzaje odbiorów robót

W zależności od ustaleń odpowiednich ST, roboty podlegają następującym etapom odbioru:
a)	odbiorowi robót zanikających i ulegających zakryciu,
b)	odbiorowi częściowemu,
c)	odbiorowi ostatecznemu,
d)	odbiorowi pogwarancyjnemu.
8.2. Odbiór robót zanikających i ulegających zakryciu

Odbiór robót zanikających i ulegających zakryciu polega na finalnej ocenie ilości i jakości wykonywanych robót, które w dalszym procesie realizacji ulegną zakryciu.
Odbiór robót zanikających i ulegających zakryciu będzie dokonany w czasie umożliwiającym wykonanie ewentualnych korekt i poprawek bez hamowania ogólnego postępu robót.
Odbioru robót dokonuje Inspektor nadzoru.
Gotowość danej części robót do odbioru zgłasza Wykonawca wpisem do dziennika budowy                         i jednoczesnym powiadomieniem Inspektora nadzoru. Odbiór będzie przeprowadzony niezwłocznie, nie później jednak niż w ciągu 3 dni od daty zgłoszenia wpisem do dziennika budowy i powiadomienia              o tym fakcie Inspektora nadzoru.
Jakość i ilość robót ulegających zakryciu ocenia Inspektor nadzoru na podstawie dokumentów zawierających komplet wyników badań laboratoryjnych i w oparciu o przeprowadzone pomiary,                  w konfrontacji z dokumentacją projektową, ST i uprzednimi ustaleniami.

8.3. Odbiór częściowy

Odbiór  częściowy polega na ocenie ilości i jakości wykonanych części robót. Odbioru częściowego robót dokonuje się wg zasad jak przy odbiorze ostatecznym robót. Odbioru robót dokonuje Inspektor nadzoru.

8.4. Odbiór ostateczny robót

8.4.1. Zasady odbioru ostatecznego robót

Odbiór ostateczny polega na finalnej ocenie rzeczywistego wykonania robót w odniesieniu do ich ilości, jakości i wartości.
Całkowite zakończenie robót oraz gotowość do odbioru ostatecznego będzie stwierdzona przez Wykonawcę wpisem do dziennika budowy z bezzwłocznym powiadomieniem na piśmie o tym fakcie Inspektora nadzoru.
Odbiór ostateczny robót nastąpi w terminie ustalonym w dokumentach umowy, licząc od dnia potwierdzenia przez Inspektora nadzoru zakończenia robót i przyjęcia dokumentów, o których mowa w punkcie 8.4.2.
Odbioru ostatecznego robót dokona komisja wyznaczona przez Zamawiającego w obecności Inspektora nadzoru i Wykonawcy. Komisja odbierająca roboty dokona ich oceny jakościowej na podstawie przedłożonych dokumentów, wyników badań i pomiarów, ocenie wizualnej oraz zgodności wykonania robót z dokumentacją projektową i ST.
W toku odbioru ostatecznego robót komisja zapozna się z realizacją ustaleń przyjętych w trakcie odbiorów robót zanikających i ulegających zakryciu, zwłaszcza w zakresie wykonania robót uzupełniających i robót poprawkowych.
W przypadkach niewykonania wyznaczonych robót poprawkowych lub robót uzupełniających                     w warstwie ścieralnej lub robotach wykończeniowych, komisja przerwie swoje czynności i ustali nowy termin odbioru ostatecznego.
W przypadku stwierdzenia przez komisję, że jakość wykonywanych robót w poszczególnych asortymentach nieznacznie odbiega od wymaganej dokumentacją projektową i ST z uwzględnieniem tolerancji i nie ma większego wpływu na cechy eksploatacyjne obiektu i bezpieczeństwo ruchu, komisja dokona potrąceń, oceniając pomniejszoną wartość wykonywanych robót w stosunku do wymagań przyjętych w dokumentach umowy.

8.4.2. Dokumenty do odbioru ostatecznego

Podstawowym dokumentem do dokonania odbioru ostatecznego robót jest protokół odbioru ostatecznego robót sporządzony wg wzoru ustalonego przez Zamawiającego.
Do odbioru ostatecznego Wykonawca jest zobowiązany przygotować następujące dokumenty:
1.	dokumentację projektową podstawową z naniesionymi zmianami oraz dodatkową, jeśli została sporządzona w trakcie realizacji umowy,
2.	specyfikacje techniczne (podstawowe z dokumentów umowy i ew. uzupełniające lub zamienne),
3.	recepty i ustalenia technologiczne,
4.	dzienniki budowy i książki obmiarów (oryginały),
5.	wyniki pomiarów kontrolnych oraz badań i oznaczeń laboratoryjnych, zgodne z ST i ew. PZJ,
6.	deklaracje zgodności lub certyfikaty zgodności wbudowanych materiałów zgodnie z ST i ew. PZJ,
7.	opinię technologiczną sporządzoną na podstawie wszystkich wyników badań i pomiarów załączonych do dokumentów odbioru, wykonanych zgodnie z ST i PZJ,
8.	rysunki (dokumentacje) na wykonanie robót towarzyszących (np. na przełożenie linii telefonicznej, energetycznej, gazowej, oświetlenia itp.) oraz protokoły odbioru i przekazania tych robót właścicielom urządzeń,
9.	geodezyjną inwentaryzację powykonawczą robót i sieci uzbrojenia terenu,
10.	kopię mapy zasadniczej powstałej w wyniku geodezyjnej inwentaryzacji powykonawczej.
W przypadku, gdy wg komisji, roboty pod względem przygotowania dokumentacyjnego nie będą gotowe do odbioru ostatecznego, komisja w porozumieniu z Wykonawcą wyznaczy ponowny termin odbioru ostatecznego robót.
Wszystkie zarządzone przez komisję roboty poprawkowe lub uzupełniające będą zestawione wg wzoru ustalonego przez Zamawiającego.
Termin wykonania robót poprawkowych i robót uzupełniających wyznaczy komisja.

8.5. Odbiór pogwarancyjny

Odbiór pogwarancyjny polega na ocenie wykonanych robót związanych z usunięciem wad stwierdzonych przy odbiorze ostatecznym i zaistniałych w okresie gwarancyjnym.
Odbiór pogwarancyjny będzie dokonany na podstawie oceny wizualnej obiektu z uwzględnieniem zasad opisanych w punkcie 8.4 „Odbiór ostateczny robót”.

9. podstawa płatności

9.1. Ustalenia ogólne

Podstawą płatności jest cena jednostkowa skalkulowana przez Wykonawcę za jednostkę obmiarową ustaloną dla danej pozycji kosztorysu.
Dla pozycji kosztorysowych wycenionych ryczałtowo podstawą płatności jest wartość (kwota) podana przez Wykonawcę w danej pozycji kosztorysu.
Cena jednostkowa lub kwota ryczałtowa pozycji kosztorysowej będzie uwzględniać wszystkie czynności, wymagania i badania składające się na jej wykonanie, określone dla tej roboty w ST                   i w dokumentacji projektowej.
Ceny jednostkowe lub kwoty ryczałtowe robót będą obejmować:
•	robociznę bezpośrednią wraz z towarzyszącymi kosztami,
•	wartość zużytych materiałów wraz z kosztami zakupu, magazynowania, ewentualnych ubytków               i transportu na teren budowy,
•	wartość pracy sprzętu wraz z towarzyszącymi kosztami,
•	koszty pośrednie, zysk kalkulacyjny i ryzyko,
•	podatki obliczone zgodnie z obowiązującymi przepisami.
Do cen jednostkowych nie należy wliczać podatku VAT.

9.2. Warunki umowy i wymagania ogólne 

Koszt dostosowania się do wymagań warunków umowy i wymagań ogólnych obejmuje wszystkie warunki określone w ww. dokumentach, a nie wyszczególnione w kosztorysie.

9.3. Objazdy, przejazdy i organizacja ruchu

Koszt  wybudowania objazdów/przejazdów i organizacji ruchu obejmuje:
(a)	opracowanie oraz uzgodnienie z Inspektorem nadzoru i odpowiednimi instytucjami projektu organizacji ruchu na czas trwania budowy, wraz z dostarczeniem kopii projektu Inspektorowi nadzoru i wprowadzaniem dalszych zmian i uzgodnień wynikających z postępu robót,
(b)	ustawienie tymczasowego oznakowania i oświetlenia zgodnie z wymaganiami bezpieczeństwa ruchu,
(c)	opłaty/dzierżawy terenu,
(d)	przygotowanie terenu,

Koszt utrzymania objazdów/przejazdów i organizacji ruchu obejmuje:
(a)	oczyszczanie, przestawienie, przykrycie i usunięcie tymczasowych oznakowań pionowych, poziomych, barier i świateł,
(b)	utrzymanie płynności ruchu publicznego.
Koszt likwidacji objazdów/przejazdów i organizacji ruchu obejmuje:
(a)	usunięcie wbudowanych materiałów i oznakowania,
(b)	doprowadzenie terenu do stanu pierwotnego.

10. przepisy związane

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (tekst jednolity Dz. U. Nr 207, poz. 2016
z 2003 r. późniejszymi zmianami).
1.	Zarządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 19 listopada 2001 r. w sprawie dziennika budowy, montażu i rozbiórki oraz tablicy informacyjnej (Dz. U. Nr 138, poz. 1555).
2.	Ustawa z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (tekst jednolity Dz. U. z 2007 r. Nr 19, 
    poz. 115).

D-04.03.01

OCZYSZCZENIE I SKROPIENIE ISTNIEJĄCEJ WARSTWY ŚCIERALNEJ NAWIERZCHNI.

1. Wstęp
1.1. Przedmiot Specyfikacji Technicznej (ST)
Przedmiotem niniejszej ST są wymagania szczegółowe dotyczące wykonania i odbioru robót polegających na oczyszczeniu i skropieniu istniejącej zniszczonej warstwy ścieralnej nawierzchni 
w ramach przebudowy drogi powiatowej Nr 2502E relacji Drzykozy – Osędowice na długości 3,666 km 
w miejscowości Drzykozy, Sławoszew i Daszyna.     
 1.2. Zakres stosowania ST
Specyfikacja Techniczna jest stosowana jako dokument przetargowy i kontraktowy przy zlecaniu 
i realizacji robót wymienionych w pkt. 1.1.
1.3. Zakres Robót objętych ST
Zakłada się, że nowa warstwa ścieralna nawierzchni jezdni powinna posiadać dobrą wzajemną sczepność z istniejącą, zniszczoną nawierzchnią bitumiczną jezdni, co zamierza się osiągnąć przez zastosowanie skropienia lepiszczem bitumicznym istniejącej nawierzchni jezdni przed ułożeniem nowej warstwy ścieralnej.  
1.4. Określenia podstawowe
Określenia są zgodne z obowiązującymi, odpowiednimi polskimi normami i z definicjami podanymi 
w ST „Wymagania ogólne” pkt. 1.4.
1.5. Ogólne wymagania dotyczące Robót
Ogólne wymagania dotyczące Robót podano w ST „Wymagania ogólne” pkt.1.5.
2. Materiały
Ogólne wymagania dotyczące materiałów, ich pozyskiwania i składowania podano w ST. „Wymagania ogólne” pkt. 2.
2.1. Podstawowe wymagania dotyczące materiałów
Materiały do skropienia warstw konstrukcji nawierzchni muszą być zaakceptowane przez Inspektora nadzoru i muszą posiadać Aprobatę Techniczną IBDiM.
Do każdej ilości jednorazowo odbieranej partii lepiszcza dołączona powinna być deklaracja zgodności z Aprobatą Techniczną na wyrób.
2.2. Emulsja asfaltowa
Do skropienia warstw konstrukcyjnych należy użyć emulsję asfaltową kationową szybkorozpadową 
o właściwościach zgodnych z „Warunki Techniczne. Drogowe Kationowe Emulsje Asfaltowe EmA-99”, IBDiM Warszawa 1999, Zeszyt 60.
Tabelka 1. Wymagania dla asfaltowej emulsji kationowej szybkorozpadowej  K1-65 :

Lp.	Właściwości	Metoda badania	Wymagania 	
1 	Zawartość lepiszcza ,%	wg WT Zeszyt 60 pkt. 5.3	63 - 67	
2	Lepkość wg Englera  E	wg WT Zeszyt 60 pkt. 5.4	> 6	
3	Jednorodność, %  0,63 mm	wg WT Zeszyt 60 pkt. 5.6	< 0,10	
4	Jednorodność, %  0,16 mm	wg WT Zeszyt 60 pkt. 5.6	< 0,25	
5	Trwałość, %  0,63 mm; po 4 tygodniach	wg WT Zeszyt 60 pkt. 5.7	< 0,4	
6	Sedymentacja , %	wg WT Zeszyt 60 pkt. 5.8	5,0	
7	Przyczepność do kruszywa, %	wg WT Zeszyt 60 pkt. 5.9.	85	
8	Indeks rozpadu	wg WT Zeszyt 60 pkt. 5.10.	< 90	

2.3. Przechowywanie materiałów
Warunki przechowywania emulsji nie mogą powodować utraty jej cech i obniżenia jakości. Przechowywanie i transport emulsji powinien być zgodny z zaleceniami producenta. 
3. Sprzęt
Ogólne wymagania dotyczące sprzętu podano w ST „Wymagania ogólne” pkt. 3.
3.1. Sprzęt do oczyszczenia warstw nawierzchni
Do oczyszczania warstw nawierzchni należy stosować szczotki mechaniczne. Zaleca się użycie urządzeń dwuszczotkowych. Pierwsza ze szczotek powinna być wykonana z twardych  elementów czyszczących i służyć do zdrapywania oraz usuwania zanieczyszczeń przylegających do czyszczonej warstwy. Druga szczotka powinna posiadać miękkie elementy czyszczące i służyć do zamiatania. Zaleca się używanie szczotek wyposażonych w urządzenia odpylające.
Sprzęt pomocniczy:
- sprężarki,
- zbiorniki z wodą,
- szczotki ręczne.
3.2. Sprzęt do skrapiania warstw nawierzchni
Do skrapiania warstw nawierzchni należy używać skrapiarkę lepiszcza z końcówką do ręcznego spryskiwania.
Skrapiarka powinna być wyposażona w urządzenia pomiarowo-kontrolne pozwalające na sprawdzanie i regulowanie następujących parametrów:
-	temperatury rozkładanego lepiszcza,
-	ciśnienia lepiszcza w kolektorze,
-	obrotów pompy dozującej lepiszcze,
-	prędkości poruszania się skrapiarki,
-	ilości lepiszcza.
Zbiornik na lepiszcze skrapiarki powinien być izolowany termicznie, tak aby było możliwe zachowanie stałej temperatury lepiszcza.
Wykonawca powinien posiadać aktualne świadectwo cechowania skrapiarki zawierające zależności pomiędzy wydatkiem lepiszcza, a następującymi parametrami:
-	ciśnieniem lepiszcza,
-	obrotami pompy,
-	prędkością jazdy skrapiarki,
-	temperaturą lepiszcza.
Skrapiarka powinna zapewnić rozkładanie lepiszcza z tolerancją  10 % od ilości założonej. 
W miejscach trudnodostępnych należy stosować końcówkę (lancę) połączoną ze skrapiarką do ręcznego skropienia.
4. Transport
Ogólne wymagania dotyczące transportu podano w ST „Wymagania ogólne” pkt. 4.
4.1. Transport emulsji	
Transport emulsji powinien odbywać się w cysternach samochodowych.
Dopuszcza się stosowanie beczek lub innych pojemników stalowych. Cysterny przeznaczone do przewozu emulsji powinny być przedzielone przegrodami, dzielącymi je na komory o pojemności nie większej niż 1 m3, a każda przegroda powinna mieć wykroje umożliwiające przepływ emulsji. 
Cysterny, pojemniki i zbiorniki przeznaczone do transportu lub składowania emulsji powinny być czyste i nie powinny zawierać resztek innych lepiszczy.
5. Wykonanie Robót
Ogólne zasady wykonywania Robót podano w ST „Wymagania ogólne” pkt. 5.
5.1. Oczyszczenie warstw nawierzchni
Oczyszczenie istniejącej warstwy nawierzchni jezdni polega na usunięciu luźnego materiału, brudu, błota i kurzu przez oczyszczenie mechaniczne lub przy użyciu sprężonego powietrza.
5.2. Skropienie warstw nawierzchni
Warstwa przed skropieniem powinna być oczyszczona. 
Jeżeli do oczyszczenia warstwy była używana woda to skropienie lepiszczem może nastąpić dopiero po wyschnięciu warstwy.
Skropienie warstwy może rozpocząć się po akceptacji przez Inspektora nadzoru jej oczyszczenia.
Temperatura emulsji asfaltowej kationowej powinna  być zgodna z temperaturą zalecaną przez Producenta.
Skropienie powinno być równomierne, a ilość rozkładanego lepiszcza po odparowaniu wody powinna być równa ilości założonej w p.5.2.1.
Skropiona emulsją asfaltową warstwa powinna być pozostawiona bez jakiegokolwiek ruchu na okres niezbędny do całkowitego rozpadu emulsji i odparowania wody z emulsji.
Przed ułożeniem warstwy z mieszanki mineralno-bitumicznej Wykonawca powinien zabezpieczyć skropioną warstwę nawierzchni przed uszkodzeniem dopuszczając tylko niezbędny ruch budowlany.  
Jakiekolwiek uszkodzenia powierzchni powinny być przez Wykonawcę naprawione.
5.2.1. Zużycie emulsji
Orientacyjne zużycie emulsji asfaltowej kationowej zgodnej z wymaganiami pkt. 2.2 do skropienia warstw konstrukcyjnych powinno być w takiej ilości, aby po odprowadzeniu wody z emulsji ilości asfaltu wynosiły odpowiednio:
•	podbudowa z kruszywa stabilizowanego mechanicznie		0,5  0,7 kg/m2,
•	połączenie nowych warstw (podbudowa- wiążąca- ścieralna)	0,1 0,3 kg/m2.
Przy wykonywaniu skropienia warstw nawierzchni należy przestrzegać zasady skrapiania jak najmniejszą ilością emulsji tzn. dolnej wartości emulsji podanej wyżej.
6. Kontrola jakości Robót
Ogólne zasady kontroli jakości Robót podano w ST „Wymagania ogólne” pkt. 6.
6.1. Badania i kontrola przed przystąpieniem do robót
Przed przystąpieniem do robót Wykonawca powinien przeprowadzić próbne skropienie w celu określenia optymalnych parametrów pracy skrapiarki i określenia wymaganej ilości lepiszcza 
w zależności od rodzaju i stanu warstwy przewidzianej do skropienia. Dokładne zużycie emulsji powinno być ustalone na odcinku próbnym, w zależności od rodzaju warstwy (poza budową, 
w miejscu zaproponowanym przez Wykonawcę i zaakceptowanym przez Inspektora nadzoru).
6.2. Badania i kontrola w czasie robót
6.2.1. Badania lepiszczy
Ocena lepiszcza powinna być oparta na atestach producenta (deklaracja zgodności). 
6.2.2. Sprawdzenie jednorodności skropienia i zużycia lepiszcza
Jednorodność skropienia powinna być sprawdzana wizualnie.
Kontrolę ilości rozkładanego lepiszcza po odparowaniu wody należy wykonać według metody podanej w opracowaniu „Powierzchniowe utrwalenia. Oznaczanie ilości rozkładanego lepiszcza i kruszywa”. Badanie należy przeprowadzać każdorazowo przed rozpoczęciem pracy skrapiarki w danym dniu oraz w ciągu dnia w przypadku zmiany parametrów skrapiarki.

7. Obmiar robót

Ogólne zasady obmiaru robót podano w ST „Wymagania ogólne” pkt 7.

7.1. Jednostka obmiarowa

Jednostką obmiarową jest 1 m2 (metr kwadratowy) oczyszczonej i skropionej powierzchni.
8. Odbiór Robót
Ogólne zasady odbioru Robót podano w ST „Wymagania ogólne” pkt. 8.
Do odbioru Wykonawca przedstawia wszystkie wyniki badań z bieżącej kontroli emulsji, ilości rozłożonego lepiszcza, deklaracje zgodności producenta.
Odbioru dokonuje Inspektora nadzoru na podstawie wyników badań Wykonawcy i oględzin warstwy.

9. Podstawa płatności

Ogólne ustalenia dotyczące podstawy płatności podano w ST „Wymagania ogólne” pkt 9.

9.1. Cena jednostki obmiarowej

Cena 1 m2  oczyszczenia i skropienia  warstw konstrukcyjnych obejmuje:
•	zakup i dostarczenie materiałów
•	mechaniczne oczyszczenie istniejącej nawierzchni jezdni z ewentualnym polewaniem wodą lub użyciem sprężonego powietrza, 
•	ręczne odspojenie stwardniałych zanieczyszczeń.
•	napełnienie skrapiarek lepiszczem,
•	podgrzanie lepiszcza  do wymaganej temperatury,
•	skropienie powierzchni warstwy lepiszczem w ilości zgodnie z pkt.5.2.1,
•	przeprowadzenie pomiarów i badań laboratoryjnych wymaganych w specyfikacji technicznej.
10. Przepisy związane
1. „Powierzchniowe utrwalenia. Oznaczenie ilości rozkładanego lepiszcza i kruszywa". Zalecane 
     przez GDDP do stosowania pismem GDDP-5.3a-551/5/92 z dnia 1992.02.03.
2. „Warunki Techniczne. Drogowe kationowe emulsje asfaltowe EmA-94”. IBDiM, Warszawa 1994, 
    Zeszyt  47.

D-05.03.05b
WARSTWA ŚCIERALNA NAWIERZCHNI Z ASFALTOBETONU

1. Wstęp.

1.1. Przedmiot Specyfikacji Technicznej
Przedmiotem niniejszej ST są wymagania dotyczące wykonania i odbioru robót związanych 
z wykonaniem warstwy ścieralnej z betonu asfaltowego w ramach Przebudowy drogi powiatowej 
Nr 2502E relacji Drzykozy – Osędowice na długości 3,666 km, w miejscowościach Drzykozy, Sławoszew i Daszyna.
1.2. Zakres stosowania ST
Specyfikacja Techniczna jest stosowana jako dokument przetargowy i kontraktowy przy zlecaniu 
i realizacji robót wymienionych w punkcie 1.1.
1.3. Zakres Robót objętych ST
Roboty których dotyczy ST obejmują wszystkie czynności związane z wykonaniem warstwy ścieralnej 
z betonu asfaltowego o uziarnieniu 0÷12,8 mm, grubości 4 cm.
1.4. Określenia podstawowe
1.4.1.	Mieszanka mineralna - mieszanka kruszywa i wypełniacza kamiennego o określonym składzie 
i uziarnieniu.
1.4.2.	Mieszanka mineralno-asfaltowa - mieszanka mineralna z odpowiednią ilością asfaltu, wytworzona w określony sposób, spełniająca określone wymagania.
1.4.3.	Beton asfaltowy - mieszanka mineralno-asfaltowa o uziarnieniu równomiernie stopniowanym, ułożona i zagęszczona.
1.4.4.	Pozostałe określenia podane w niniejszej ST są zgodne z zamieszczonymi w ST "Wymagania ogólne" pkt. 1.4.
1.5. Ogólne wymagania dotyczące Robót
Ogólne wymagania dotyczące Robót podano w ST. "Wymagania ogólne" pkt. 1.5.
2. Materiały
Ogólne wymagania dotyczące materiałów, ich pozyskiwania i składowania podano w ST "Wymagania ogólne" pkt. 2.
Poszczególne rodzaje materiałów powinny pochodzić ze źródeł zatwierdzonych przez Inspektora nadzoru. W przypadku zmiany pochodzenia materiału należy, po wykonaniu odpowiednich badań, opracować skorygowaną receptę.
Składowanie kruszywa
Składowanie kruszywa powinno odbywać się w warunkach zabezpieczających je przed zanieczyszczeniem i zmieszaniem z innymi rodzajami lub frakcjami kruszywa.
Składowanie wypełniacza 
Wypełniacz należy składować w silosach wyposażonych w urządzenia do aeracji.
Składowanie asfaltu
Wymagania wobec składowania asfaltu. Asfalt należy transportować cysternami kolejowymi lub samochodowymi. Przechowywać asfalt należy w zbiornikach stalowych wyposażonych w urządzenia grzewcze i zabezpieczających przed dostaniem się wody i zanieczyszczeniem. Warunki przechowywania nie mogą prowadzić do utraty cech lepiszcza i obniżenia jego jakości.
2.1. Materiały do produkcji mieszanki betonu asfaltowego
Do wytworzenia mieszanki betonu asfaltowego na wykonanie warstwy ścieralnej o uziarnieniu 
0÷12,8 mm należy stosować materiały podane w tablicy 1.

Tablica 1 Wymagania dla materiałów do warstwy ścieralnej z betonu asfaltowego dla dróg dojazdowych

Lp.	Rodzaj materiału	Wymagania	
1.	Kruszywo łamane granulowane 
•	ze skał magmowych i przeobrażonych
•	ze skał osadowych
•	z surowca sztucznego (żużle pomiedziowe i stalownicze)	
 kl. I, II 1) ;  gat. 1,2 wg PN-B-11112
  j.w.
 
  j.w.	
2.	Żwir i mieszanka	Kl. I,II  PN-11111;1996	
2.	Grys z naturalnie rozdrobnionego surowca skalnego	 kl. I,II;  gat. 1,2
wg Załącznika G  PN-S-96025	
3.	Wypełniacz mineralny 	podstawowy, wg PN-S-96504	
4.	Asfalt drogowy	35/50 wg PN-EN 12591 z dostosowaniem do warunków polskich	
1) Tylko pod względem ścieralności w bębnie kulowym, pozostałe cechy jak dla kl. I	

2.1.1. Kruszywa
Do mieszanki mineralno-asfaltowej na warstwę wiążącą i wyrównawczą należy stosować kruszywa bazaltowe spełniające wymagania podane w tablicach 2÷4

Tablica 2. Wymagania wobec kruszywa łamanego
                             Wymaganie w  procentach (m/m)
Lp.	Właściwości	Wymagania	Badania wg	
1.	Ścieralność w bębnie kulowym Los Angeles 
a)	po pełnej liczbie obrotów,  nie więcej niż:
b)	po 1/5 pełnej liczby obrotów, w stosunku do ubytku masy po pełnej liczbie obrotów, nie więcej niż:	
25

25	PN-EN 1097-2	
2.	Mrozoodporność, nie więcej niż :	2,0	PN-EN 1367-1	
3.	Mrozoodporność wg zmodyfikowanej metody bezpośredniej,  nie więcej niż :	
10	PN-B-11112
pkt. 3.5.12	
4.	Nasiąkliwość, nie więcej niż :
a) dla kruszywa ze skał magmowych i przeobrażonych
- frakcja (4÷6,3)mm
- frakcja powyżej 6,3 mm
b) dla kruszywa ze skał osadowych	

1,5
1,2
2,0	PN-EN 1097-6	
5.	Skład ziarnowy		PN-EN 933-1	
	a) zawartość ziaren mniejszych niż 0,075 mm, nie więcej niż
–	frakcja 2,0÷6,3 mm
–	frakcja 6,3÷20,0 mm	
2,0
1,5		
	b) zawartość frakcji podstawowej, dla frakcji i grup frakcji, nie więcej niż:
–	frakcja 2,0÷6,3 mm
–	frakcja 20,0 mm6,3	
80,0
85,0		
	c) zawartość podziarna, dla frakcji i grup frakcji, nie więcej niż:
–	frakcja 2,0÷6,3 mm
–	frakcja 6,3÷20,0 mm	
15,0
10,0		
	d) zawartość nadziarna, nie więcej niż	8,0		
5.	Zawartość ziaren nieforemnych, nie więcej niż :	25	PN-EN 933-4	
6.	Zawartość zanieczyszczeń obcych, nie więcej niż :	0,1	PN-B-06714-12	
7.	Zawartość zanieczyszczeń organicznych, barwa cieczy	nie ciemniejsza niż wzorcowa	PN-EN 1744-1	

Tablica 3. Wymagania wobec piasku łamanego i mieszanki  drobnej granulowanej 
                                                                                            Zawartość w procentach (m/m)

Lp.	
Właściwości	Wymagania dla	Badania wg	
		piasku łamanego	mieszanki drobnej granulowanej		
1.	Zawartość zanieczyszczeń obcych, nie więcej niż	0,1	0,1	PN-B-06714-12	
2.	Wskaźnik piaskowy, nie mniejszy niż:
ٱ dla kruszyw ze skał magmowych i przeobrażonych
ٱ dla kruszywa ze skał osadowych, z wyjątkiem wapieni
ٱ dla kruszyw z wapieni	
65
55
40	
65
55
40	PN-EN 933-8	
3.	Zawartość nadziarna, nie więcej niż	15	15	PN-EN 933-1	
4.	Zawartość frakcji (2,0÷4,0) mm,  powyżej :	-	15	PN-EN 933-1	
5.	Zawartość zanieczyszczeń organicznych, barwa cieczy	nie ciemniejsza niż wzorcowa	PN-EN 1097-6	

Tablica 4. Wymagania wobec grysów i żwirów kruszonych  z naturalnie rozdrobnionego surowca skalnego
Wymaganie w procentach (m/m)

Lp.	Właściwości	Wymagania	Badania wg	
		grys	żwir		
1.	Ścieralność w bębnie Los Angeles, nie więcej niż :
a)	po pełnej liczbie obrotów
b)	po 1/5 pełnej liczby obrotów, w stosunku do ubytku masy po pełnej liczbie obrotów, nie więcej niż:	
25,0

25,0	PN-EN 1097-2	
2.	Mrozoodporność, nie więcej niż :	2,5	PN-EN 1367-1	
3.	Nasiąkliwość,  nie więcej niż :	1,5	PN-EN 1097-6	
4.	Zawartość ziarn przekruszonych 1) 	≤ 10,0	≥ 70,0	PN-S-96025
Załącznik G	
5.	Zawartość ziaren nieforemnych	≤ 25,0	-	PN-EN 933-4	
6.	Ziarna mniejsze niż 0,075 mm, odsiane na mokro, nie więcej niż:
a)	dla frakcji 2÷6,3 mm
b)	dla frakcji > 6,3 mm	
≤ 1,5
≤ 0,8	1,5
-
-	PN-EN 933-1	
7.	Zawartość frakcji podstawowych łącznie, nie mniej niż
a)	dla frakcji 2÷6,3 mm
b)	dla frakcji > 6,3 mm	
≥ 80,0
   85,0		
8.	Zawartość podziarna, nie więcej niż:
a)	dla frakcji 2÷6,3 mm
b)	dla frakcji > 6,3 mm	
15,0
10,0		
9.	Zawartość nadziarna, nie więcej niż	8,0		
10.	Zawartość zanieczyszczeń obcych,  więcej niż :	0,1	PN-B-06714-12	
11.	Zawartość zanieczyszczeń organicznych, barwa cieczy nie ciemniejsza niż:	wzorcowa	PN-EN 1744-1	
1)  ziarno przekruszone – ziarno, którego powierzchnia przełamana stanowi co najmniej połowę powierzchni ziarna	

2.1.2. Wypełniacz

Do mieszanki mineralno-asfaltowej na warstwę wiążącą i wyrównawczo-wzmacniającą należy stosować wypełniacz podstawowy. Dopuszcza się stosowanie dodatku pyłów pochodzących z układu odpylania kruszywa w otaczarce. Wymagania podano w tablicy 5. 

Tablica 5. Wymagania wobec wypełniacza 

Lp.	Właściwości	Wymagania	Badania wg	
1.	Zawartość ziaren mniejszych od :
-0,3 mm, % (m/m), nie mniej niż
-0,075 mm, % (m/m) nie mniej niż	
100
80	PN-EN 933-1	
2.	Wilgotność, % (m/m), nie więcej niż	1,0	PN-S-96504	

2.1.3. Asfalt
Do wytwarzania mieszanki betonu asfaltowego przewidzianej do wykonania warstwy wiążącej należy stosować drogowy 35/50 spełniający wymagania PN – 65/C - 96170
2.1.4. Środek adhezyjny – Teramin 14
Decyzję o zastosowaniu środka adhezyjnego podejmuje Inspektor nadzoru po przeprowadzeniu przez Wykonawcę badań laboratoryjnych uzasadniających konieczność jego stosowania dla poprawy przyczepności asfaltu do kruszywa.
Należy stosować jedynie te środki adhezyjne, które posiadają aprobatę techniczną (świadectwo dopuszczenia do stosowania w budownictwie drogowym) wydaną przez Instytut Badawczy Dróg 
i Mostów.
Sposób dozowania środka adhezyjnego zostanie zaaprobowany przez Inspektora nadzoru.
2.2. Dostawy materiałów
Za dostawy materiałów odpowiedzialny jest Wykonawca robót zgodnie z ustaleniami określonymi w „Wymaganiach ogólnych”. 
Do obowiązku Wykonawcy należy takie zorganizowanie dostaw materiałów do wytwarzania mieszanki, aby zapewnić nieprzerwaną pracę otaczarki w trakcie wykonywania dziennej działki roboczej.
Każda dostawa asfaltu, kruszywa i wypełniacza musi być zaopatrzona w deklarację zgodności o treści według PN-EN-45014:1993, wydaną przez dostawcę.
2.3. Składowanie materiałów
2.3.1. Składowanie kruszywa 
Składowanie kruszywa powinno odbywać się w warunkach zabezpieczających je przed zanieczyszczeniem i zmieszaniem z innymi rodzajami lub frakcjami kruszywa.
2.3.2. Składowanie wypełniacza 
Wypełniacz należy składować w silosach wyposażonych w urządzenia do aeracji.
2.3.3. Składowanie asfaltu
Wymagania wobec składowania asfaltu.
Asfalt należy transportować cysternami kolejowymi lub samochodowymi. Przechowywać asfalt należy w zbiornikach stalowych wyposażonych w urządzenia grzewcze i zabezpieczających przed dostaniem się wody i zanieczyszczeniem. Warunki przechowywania nie mogą prowadzić do utraty cech lepiszcza i obniżenia jego jakości.
3. Sprzęt
Ogólne wymagania dotyczące sprzętu podano w „Wymaganiach ogólnych", pkt. 3.
Przed przystąpieniem do wykonania robót Inspektor nadzoru sprawdzi zgodność przedstawionej przez Wykonawcę propozycji sprzętowej z wymaganiami ST.    
3.1. Sprzęt do wyprodukowania mieszanki mineralno-asfaltowej 
 Mieszankę mineralno-asfaltową należy produkować przy zastosowaniu, sterowanej komputerem, wytwórni (otaczarki) o mieszaniu cyklicznym, posiadającej wydajność minimum 100 t/h, wyposażonej w izolowany termicznie silos gotowej mieszanki o pojemności nie mniejszej niż połowa wydajności godzinowej.
Komputerowy system sterowania otaczarką, w celu zapewnienia produkcji mieszanki mineralno-asfaltowej zgodnej z zadaną receptą, musi pracować  w oparciu zwrotne potwierdzenia wydanych poleceń, a rejestrator podstawowych parametrów pracy wytwórni (godzina i minuta wykonania zarobu, ilości naważanych składników, czas mieszania kruszywa na sucho, czas mieszania  po dodaniu asfaltu oraz temperatura gotowej mieszanki każdego zarobu na wyjściu z mieszalnika), dokonuje ich zapisu oddzielnie dla każdego cyklu, np. w postaci wydruku.
Dozowanie składników mieszanki mineralno-asfaltowej powinno być wagowe. Dopuszcza się dozowanie objętościowe asfaltu, uwzględniając zmianę jego gęstości w zależności od temperatury. Odchyłki masy dozowanych składników (w stosunku do masy poszczególnych składników zarobu) nie powinny być większe od ± 2 %.

3.2. Sprzęt do wbudowania i zagęszczenia mieszanki mineralno- asfaltowej 
Do wbudowania i zagęszczenia mieszanki mineralno-asfaltowej należy stosować:
•	gąsienicowe rozkładarki, wyposażone w elektroniczny układ sterowania grubością wbudowywanej warstwy oraz posiadającej urządzenia do podgrzewania spoiny podłużnej; 
•	stalowe walce wibracyjne -  średnie i ciężkie,  wyposażone w urządzenia do zraszania wałów wodą,
•	walce ogumione o regulowanym ciśnieniu w oponach.
4. Transport
Ogólne wymagania dotyczące transportu podano w „Wymaganiach ogólnych", pkt. 4.
4.1. Transport kruszywa 
Kruszywo można przewozić dowolnymi środkami transportu w warunkach zabezpieczających je przed zanieczyszczeniem i zmieszaniem z innymi rodzajami lub frakcjami kruszywa. 
4.2. Transport wypełniacza
Wypełniacz należy przewozić luzem w odpowiednich cysternach przystosowanych do transportu materiałów sypkich, umożliwiających rozładunek pneumatyczny. W czasie przeładunku oraz transportu wypełniacz należy chronić przed zawilgoceniem, zbryleniem i zanieczyszczeniem.
4.3. Transport asfaltu
Asfalt należy przewozić izolowanymi termicznie cysternami wyposażonymi w instalacje umożliwiające podłączenie cystern do urządzeń grzewczych lub wyposażonymi we własne urządzenia grzewcze. 
4.4. Transport mieszanki mineralno-asfaltowej
Mieszankę mineralno-asfaltową należy przewozić pojazdami samowyładowczymi o dużej ładowności, wyposażonymi w plandeki do przykrywania mieszanki podczas transportu.
Czas i warunki transportu powinny być takie, aby mieszanka wyładowywana do kosza układarki posiadała temperaturę nie niższą niż średnia temperatura wytwarzania. Czas transportu mieszanka liczony od załadunku do rozładunku nie powinien przekraczać 2 godzin. W wyładowywanej do kosza układarki mieszance nie powinny znajdować się grubsze bryły skawalonej (nadmiernie wystudzonej) mieszanki.
Zaleca się stosowanie samochodów-termosów.
5. Wykonanie Robót
Ogólne zasady wykonania robót podano w "Wymaganiach ogólnych”, pkt. 5.
5.1. Opracowanie recepty laboratoryjnej
Wykonawca przygotuje receptę laboratoryjną na mieszankę betonu asfaltowego, którą przedstawi Inspektorowi nadzoru do akceptacji.
Projektowanie składu mieszanki mineralno-asfaltowej polega na: 
ٱ doborze składników mieszanki mineralnej,
ٱ doborze optymalnej ilości asfaltu,
ٱ określeniu właściwości mieszanki mineralno-asfaltowej i porównaniu uzyskanych wyników 
z wymaganiami podanymi w ST. 
Krzywa uziarnienia mieszanki mineralnej powinna mieścić się w obszarze wyznaczonym przez krzywe graniczne. 
Rzędne krzywych granicznych mieszanki mineralnej do wykonania warstwy ścieralnej z BA 0÷12,8 mm podano w tablicy 6. 

Tablica 6. Rzędne krzywych granicznych uziarnienia mieszanki mineralnej do wykonania warstwy ścieralnej 
z betonu asfaltowego BA 0÷12,8 mm 
                                                                                                           wymiary w %
Wymiar oczek sit # , mm	Rzędne krzywych granicznych uziarnienia mieszanki mineralnej od 0 do 12,8 mm	
Przechodzi przez:		
16,0	100	
12,8	87 – 100	
9,6	73 – 100	
8,0	66 – 89	
6,3	57 – 75	
4,0	47 – 60	
2,0	35 – 48	
zawartość ziarn > 2,0 mm	52 – 65	
0,85	25 – 36	
0,42	18 – 27	
0,30	16 – 23	
0,18	12 – 17	
0,15	11 – 15	
0,075	7 – 9	
Orientacyjna zawartość asfaltu w mieszance mineralno-asfaltowej, %, m/m	4,8 – 6,5	

Zaprojektowana mieszanka BA 0÷12,8 mm powinna spełniać wymaganie podane w tablicy 7 Lp. 1÷5.
Wykonana warstwa ścieralna z mieszanki BA 0÷12,8 mm powinna spełniać wymagania podane w tablicy 7 Lp. 6÷7.

Tablica 7. Wymagania wobec mieszanki BA i wykonanej z niej warstwy ścieralnej 

Lp.	Właściwości	Wymagania	
1.	Moduł sztywności pełzania 1), MPa nie mniej niż :	nie wymaga się	
2.	Stabilność próbek wg Marshalla w temperaturze 60 0C, zagęszczonych 2x50 uderzeń ubijaka, kN nie mniej niż :	5,5	
3.	Odkształcenie próbek jw., mm	2,0÷5,0	
4.	Wolna przestrzeń w próbkach jw., % (v/v)	1,5÷4,5	
5.	Wypełnienie wolnej przestrzeni w próbkach jw., % 	75÷90	
7.	Wskaźnik zagęszczenia warstwy, % nie mniej niż :	98,0	
8.	Wolna przestrzeń w warstwie,  %(V/V)	1,5÷5,0	
1) Dotyczy tylko fazy projektowania składu mieszanki mineralno-asfaltowe	

5.2. Wytwarzanie mieszanek mineralno-bitumicznych
Wytwarzanie mieszanki będzie się odbywać w oparciu o receptę laboratoryjną zatwierdzoną przez Inspektora nadzoru. Rzędne krzywej uziarnienia recepty laboratoryjnej zostaną skorygowane w wyniku przeprowadzonej próby technologicznej i produkcji mieszanki na odcinek próbny. Tolerancja uziarnienia, podana w tablicy 8, będzie określana w stosunku do krzywej skorygowanej. Wytworzona mieszanka betonu asfaltowego powinna spełniać wymagania zamieszczone w tablicy 7. Wytwarzanie mieszanki winno się odbywać zgodnie z zasadami podanymi w ST D.04.07.01.
5.3. Przygotowanie podłoża
5.3.1. Powierzchnia podłoża przed ułożeniem każdej warstwy powinna zostać oczyszczona z luźnego kruszywa, piasku i pyłu. Należy to wykonać przy użyciu szczotek mechanicznych lub kompresora. W niektórych przypadkach należy powierzchnię zmyć pod ciśnieniem w celu usunięcia przyklejonych zanieczyszczeń. Powierzchnia przed skropieniem powinna być czysta i sucha. Do skropienia należy używać skrapiarek mechanicznych o kontrolowanym wydatku lepiszcza.
5.3.2. Skropienie podbudowy niebitumicznej.
Jako lepiszcze należy zastosować emulsję kationową średniorozpadową w ilości 0,6 – 0,8 kg/m2, a układanie mieszanki może nastąpić po rozpadzie emulsji i odparowaniu wody. Do spryskania można też użyć asfaltu upłynnionego średnioodparowalnego w ilości 0,6 – 0,8 kg/m2, przy czym ułożenie mieszanki może nastąpić po 24 godzinach.
5.3.3. Skropienie podbudowy bitumicznej.
Jako lepiszcze należy stosować asfaltową emulsję kationową szybkorozpadową w ilości 0,4 – 0,5 kg/m2, przy czym ułożenie mieszanki może nastąpić po rozpadzie emulsji i odparowaniu wody. Do spryskania można też użyć asfaltu upłynnionego szybkoodparowalnego w ilości 0,4 – 0,6 km/m2, a ułożenie mieszanki może nastąpić po godzinie. 

5.4. Warunki atmosferyczne

Warstwa nawierzchni z mieszanki betonu asfaltowego może być układana, gdy temperatura otoczenia w ciągu poprzedniej doby będzie wynosiła co najmniej 5°C. Nie dopuszcza się układania mieszanki na wilgotnym lub oblodzonym podłożu, podczas opadów atmosferycznych oraz silnego wiatru (v > 16 m/s). Powierzchnia podłoża po przelotnym deszczu, jeżeli jest to konieczne, powinna być osuszona, np. dmuchawą lub sprężonym powietrzem. W przypadku, gdy podłoże podgrzewa się, temperatura w czasie robót może być niższa niż podano powyżej.

5.5. Próba technologiczna

Wykonawca przed przystąpieniem do produkcji mieszanki betonu asfaltowego jest zobowiązany do przeprowadzenia   próby technologicznej. Próby technologiczną należy przeprowadzić według zasad podanych w ST D.04.07.01.
Tolerancje zawartości składników mieszanki betonu asfaltowego względem składu zaprojektowanego powinny być zawarte w granicach podanych w tablicy 8
Tablica 8. Odchyłki zawartości składników mieszanki betonu asfaltowego względem składu 
zaprojektowanego przy badaniu pojedynczej próbki metodą ekstrakcji
wymiary w procentach (m/m)

Lp.	Składniki mieszanki betonu asfaltowego	Dopuszczalne odchyłki	
1	Ziarna pozostające na sitach o oczkach # w mm:
16.0; 12.8; 9.6; 8.0; 6.3; 4.0; 2.0	± 4,0	
2	Ziarna pozostające na sitach o oczkach # w mm:
0.85; 0.42; 0.30; 0.18; 0.15; 0.075	± 2,0	
3	Ziarna przechodzące przez sito o oczkach # 0.075 mm	± 1,5	
4	Asfalt	± 0,3	

5.6. Wbudowanie i zagęszczanie warstw z betonu asfaltowego
Mieszankę betonu asfaltowego należy wbudowywać mechanicznie, w sposób ciągły, układarką spełniającą wymagania punktu 3. Układarka powinna poruszać się ze stała prędkością i bez zbędnych zatrzymywań (np. w oczekiwaniu na kolejny samochód z gorącą mieszanką).
Warstwy należy układać całą szerokością.. 
Zagęszczanie rozłożonej mieszanki należy wykonywać walcami wibracyjnymi oraz ogumionymi, spełniającymi wymagania podane w ST. Zaleca się stosowanie walców wibracyjnych o masie nie mniejszej niż 9 Mg, a walców ogumionych o masie nie mniejszej niż 16 Mg.
Temperatura mieszanki w koszu rozkładarki nie powinna być niższa od 1400C. Zagęszczanie nie powinno powodować wyciskania zaprawy na powierzchnię. 
Wyniki badań zagęszczenia wykonanej warstwy powinny być zgodne z wymaganiami podanymi 
w tablicy 7.  
Niweleta i grubość wbudowanej warstwy powinny być zgodne z dokumentacją projektową.
Złącza w warstwie powinny być wykonane w linii prostej prostopadle do osi drogi. Złącza poprzeczne w poszczególnych warstwach powinny być przesunięte względem siebie o co najmniej 1 metr. Złącza powinny być całkowicie związane, a przylegające warstwy powinny być w jednym poziomie.
Za zgodą Inspektora nadzoru, nawierzchnię można oddać do ruchu zaraz po jej wykonaniu.

6. Kontrola jakości Robót
Ogólne zasady kontroli jakości Robót podano "Wymaganiach ogólnych" pkt. 6.
6.1. Badania przed przystąpieniem do robót
Przed przystąpieniem do robót Wykonawca powinien przedstawić Inspektorowi nadzoru wyniki wszystkich badań materiałów przeznaczonych do produkcji mieszanki BA celem porównania 
z wymaganiami ST i zatwierdzenia źródeł poboru materiałów.
6.2. Badania w czasie robót

6.2.1. Częstotliwość oraz zakres badań i pomiarów

Tablica 9. Zakres oraz częstotliwość badań i pomiarów w czasie wytwarzania i wbudowywania mieszanki betonu asfaltowego

Lp.	Wyszczególnienie badań	Częstotliwość badań	
BADANIA MATERIAŁÓW	
1.	Uziarnienie kruszywa, zawartość ziaren niekształtnych, zawartość zanieczyszczeń obcych	Jedno badanie na 1000 ton dostarczonej frakcji
Przy zmianie kruszywa określenie klasy i gatunku	
2.	Uziarnienie i wilgotność wypełniacza 	Jedno badanie na 100 ton dostarczonego wypełniacza	
3.	Właściwości polimeroasfaltu	Jedno badanie dla każdej cysterny	
BADANIA MIESZANKI SMA	
4.	Dozowanie składników	Dozór ciągły	
5.	Temperatura składników	Co 2 godziny	
6.	Temperatura mieszanki	Każdy samochód przy załadunku i w czasie wbudowywania	
7.	Skład i uziarnienie MMA produkowanej:
-      w otaczarce tradycyjnej,
-      w   otaczarce sterowanej komputerem	 
Jeden raz dziennie
Dozór ciągły	
7.	Właściwości próbek	Jeden raz dziennie	
BADANIA WARSTWY WYKONANEJ Z MIESZANKI SMA	
8.
	Grubość i wskaźnik zagęszczenia warstwy, wolna przestrzeń w warstwie	2 próbki z każdego pasa o powierzchni jezdni
do 3000 m2 	

6.2.2. Badanie właściwości kruszywa
Z częstotliwością podaną w tablicy 9 należy kontrolować każdy rodzaj dostarczanego kruszywa drobnego i każdą frakcję grysów. Wyniki powinny być zgodne z wymaganiami podanymi w pkt. 2.1.1. Wszystkie odchyłki od uziarnienia materiałów użytych do opracowania recepty powinny być uwzględnione na bieżąco w dozowaniu wstępnym otaczarni. 
6.2.3. Badanie właściwości wypełniacza
Z częstotliwością podaną w tablicy 9 należy kontrolować dostarczany wypełniacz. Wyniki powinny być zgodne z wymaganiami podanymi w punkcie 2.1.2. Wszystkie odchyłki od uziarnienia należy na bieżąco uwzględnić w recepcie roboczej otaczarni.
6.2.4. Badanie właściwości asfaltu
Z częstotliwością podaną w tablicy 9 należy kontrolować dostarczany asfalt. Wyniki powinny być zgodne z wymaganiami podanymi w punkcie 2.1.3. 
6.2.5. Pomiar temperatury składników mieszanki
Z częstotliwością podaną w tablicy 9 należy kontrolować temperaturę składników mieszanki. Pomiar polega na odczytaniu wskazań odpowiednich termometrów zamontowanych w otaczarce. Wyniki powinny być zgodne z wymaganiami podanymi w punkcie 5.2.
6.2.6. Pomiar temperatury mieszanki
Temperaturę mieszanki BA należy mierzyć i rejestrować przy załadunku i w czasie wbudowywania 
w nawierzchnię. Zaleca się stosowanie termometrów cyfrowych z sondą wgłębną. Wyniki powinny być zgodne z wymaganiami podanymi w punkcie 5.2.
6.2.7. Zawartość asfaltu
Z częstotliwością podaną w tablicy 9 należy kontrolować zawartość asfaltu. Badanie polega na wykonaniu ekstrakcji asfaltu, zgodnie z PN-S-04001, z próbki pobranej w miejscu wbudowania mieszanki. Wielkość próbki poddanej ekstrakcji należy przyjąć zgodnie z punktem 5.5. Wyniki powinny być zgodne z zatwierdzoną receptą, przy zachowaniu tolerancji podanej w tablicy 8.
6.2.8. Uziarnienie mieszanki mineralnej
Po wykonaniu ekstrakcji lepiszcza należy przeprowadzić kontrolę uziarnienia mieszanki kruszywa mineralnego. Krzywa uziarnienia powinna być zgodna z krzywą zatwierdzoną, przy uwzględnieniu tolerancji podanych w tablicy 8

6.2.9. Właściwości mieszanki mineralno-asfaltowej 

Z częstotliwością podaną w tablicy 9 należy określać stabilność, odkształcenie oraz wolną przestrzeń w próbkach Marshalla.  Gęstość objętościowa mieszanki mineralno-asfaltowej powinna być zbadana metodą piknometryczną w rozpuszczalniku (opis metody podano w Załączniku 1 do Zeszytu 61 wydanego przez IBDiM). Gęstość strukturalną próbek Marshalla wykonanych z mieszanki pobranej 
w dniu jej wbudowania, należy określać metodą hydrostatyczną (opis metody podano w Załączniku 2 do Zeszytu 61 wydanego przez IBDiM). 
Wyniki powinny być zgodne z wymaganiami podanymi w tablicy 7.
6.2.10. Pomiar grubości warstwy
Grubości wykonanej warstwy należy określać z częstotliwością podaną w tablicy 8 na podstawie wyciętych próbek. 
Grubość warstwy nie może różnić się od grubości projektowanej o więcej niż ±5 mm.
6.2.11. Wskaźnik zagęszczenia warstwy
Wskaźnik zagęszczenia warstwy należy sprawdzać na próbkach wyciętych z zagęszczonej warstwy, poprzez porównanie gęstości strukturalnej wyciętych próbek z gęstością strukturalną próbek Marshalla formowanych w dniu wykonywania kontrolowanej działki roboczej. Określanie gęstości należy wykonywać metodą hydrostatyczną. 
Wyniki powinny być zgodne z wymaganiami podanymi w tablicach 7. 
6.2.12. Wolna przestrzeń w zagęszczonej warstwie
Na próbkach wyciętych z nawierzchni należy wykonać badanie gęstości strukturalnej i objętościowej. Wolną przestrzeń w warstwie należy określać jako średnią arytmetyczną z dwóch oznaczeń, w %
 z dokładnością do 0,1 %, wg następującego ze wzoru :

ρo -	gęstość objętościowa mieszanki mineralno-asfaltowej, g/cm3, oznaczona w piknometrze na materiale rozdrobnionym, w rozpuszczalniku stosowanym do ekstrakcji asfaltu, zgodnie z opisem podanym w załączniku 1 do Zeszytu 61 wydanego przez IBDiM
ρs-w  -	gęstość strukturalna zagęszczonej walcami mieszanki mineralno-asfaltowej, g/cm3, oznaczona metodą hydrostatyczną, zgodnie z opisem podanym załączniku 2 do Zeszytu 61 wydanego przez IBDiM.
Zawartość wolnej przestrzeni w warstwie powinna być zgodna z wymaganiem podanym w tablicy 7.
6.3. Badania cech geometrycznych warstwy ścieralnej wykonanej  z mieszanki BA
6.3.1. Częstotliwość oraz zakres badań i pomiarów
Częstotliwość oraz zakres badań i pomiarów podaje tablica 10.

Tablica 10.  Częstotliwość oraz zakres badań i pomiarów warstwy ścieralnej wykonanej z mieszanki BA
Lp.	Badania cecha	Minimalna częstotliwość badań i pomiarów	
1.	Szerokość warstwy	2 razy dla budowanego odcinka drogi	
2.	Równość podłużna	pomiar ciągły planografem lub łatą co 20 m	
3.	Równość poprzeczna	10 razy na odcinku o długości 1 km (proporcjonalnie dla budowanego odcinka drogi)	
4.	Spadki poprzeczne*)	10 razy na 1 km (proporcjonalnie dla budowanego odcinka drogi)	
5.	Rzędne wysokościowe	co 50 m	
6.	Ukształtowanie osi w planie*)	co 100 m	
7.	Złącza podłużne i poprzeczne	Cała długość złącza	
8.	Wygląd warstwy	ocena wizualna	
*) Dodatkowe pomiary spadków poprzecznych i ukształtowania osi w planie należy wykonać w punktach głównych łuków poziomych.

6.3.2. Szerokość warstwy
Sprawdzenie polega na zmierzeniu w poziomie, taśmą mierniczą, odległości przeciwległych bocznych krawędzi.  
Szerokość wykonanej warstwy nie może różnić się od szerokości projektowanej o więcej niż ± 5 cm.
6.3.3. Równość podłużna warstwy
Równość warstw z betonu asfaltowego należy mierzyć aparatem określającym wskaźnik IRI lub za zgodą Inspektora nadzoru 4 m łatą i klinem wg BN-68/8931-04. Wymagana równość podłużna jest określona przez wartości wskaźnika, których nie można przekroczyć na 50%, 80% i 100% długości badanego odcinka nawierzchni. Wartości wskaźnika, wyrażone w mm/m określa tabela Nr 11

Tabela Nr 11
	
Warstwa konstrukcyjna	50%	80%	100%	
ścieralna 	2,0	2,8	4,0	

Jeżeli na odcinku nie można wyznaczyć więcej niż 10 wartości IRI, to wartość miarodajna będąca sumą wartości średnie E(IRI) i odchylenia standardowego D:E(IRI)+D nie powinna przekroczyć wartości odpowiedniej dla 80% długości badanego odcinka.
Wartość odchyleń równości podłużnej dla warstw nawierzchni badanej metodą łaty i klina, powinna wynosić ± 9 mm.
6.3.4. Równość poprzeczna warstwy
Do pomiaru równości poprzecznej stosuje się metodę równoważną metodzie łaty i klina wg BN-68/8931-04. Wymagana równość poprzeczna jest określona przez wartość odchyleń równości, które nie mogą być przekroczone w liczbie pomiarów stanowiących 90% i 100% liczby wszystkich pomiarów na badanym odcinku. Odchylenie równości oznacza największą odległość miedzy łatą a mierzoną powierzchnią w danym profilu. Wartości odchyleń, wyrażone w mm, określa tabela 12

    Tabela 12.
Warstwa konstrukcyjna	90%	95%	100%	
wiążąca 	-	5,0	6,0	

Wartość odchyleń równości poprzecznej dla nawierzchni badanych metodą łaty i klina, powinna wynosić ± 9 mm.
6.3.5. Spadki poprzeczne
Sprawdzenie polega na wykonaniu niwelacji i porównaniu wyników pomiaru z dokumentacją projektową.
Spadki poprzeczne warstw z betonu asfaltowego na odcinkach prostych i na łukach powinny być zgodne z Dokumentacją Projektową z tolerancją ± 0,5%.
6.3.6. Rzędne wysokościowe warstwy
Sprawdzenie polega na wykonaniu niwelacji i porównaniu wyników pomiaru z Dokumentacją Projektową.
Różnice pomiędzy rzędnymi wysokościowymi warstwy a rzędnymi projektowanymi nie powinny przekraczać ± 1 cm.
6.3.7. Ukształtowanie osi w planie
Z częstotliwością podaną w tablicy 10 należy sprawdzać ukształtowanie osi warstwy w planie. Sprawdzenie polega na wykonaniu pomiarów geodezyjnych usytuowania poszczególnych punktów osi i porównaniu wyników pomiaru z dokumentacją projektową. 
Oś  warstwy w planie nie może być przesunięta w stosunku do osi projektowanej o więcej niż  5 cm.
6.3.8. Złącza podłużne i poprzeczne
Z częstotliwością podaną w tablicy 10 należy sprawdzać prawidłowość wykonania złącza podłużnego 
i poprzecznego. Sprawdzenie polega na oględzinach. Złącza powinny być równe i związane.
6.3.9. Wygląd warstwy
Z częstotliwością podaną w tablicy 10 należy sprawdzać wygląd warstwy poprzez oględziny całej powierzchni wykonanego odcinka. Wygląd warstwy ścieralnej powinien być jednorodny, bez spękań, deformacji, plam i wykruszeń.
7. Obmiar Robót
Ogólne wymagania dotyczące obmiaru Robót podano w ST „Wymagania ogólne” pkt.7.
7.1. Jednostka obmiarowa
Jednostką obmiarową jest 1 m2 (metr kwadratowy) wykonanej warstwy ścieralnej z betonu asfaltowego o grubości 3 cm.
8. Odbiór Robót
Ogólne zasady odbioru Robót podano w ST "Wymagania ogólne" pkt. 8.
Roboty uznaje się za wykonane zgodnie z Dokumentacją Projektową, ST i wymaganiami Inspektora nadzoru, jeżeli wszystkie pomiary i badania z zachowaniem tolerancji wg pkt. 2 i 6 niniejszej ST dały wyniki pozytywne.
9. Podstawa płatności
Ogólne ustalenia dotyczące podstawy płatności podano w ST „Wymagania ogólne” pkt 9.
9.1. Cena jednostki obmiarowej
Cena jednostkowa wykonania 1 m2 warstwy ścieralnej uwzględnia:
•	prace pomiarowe, 
•	roboty przygotowawcze,
•	oznakowanie robót,
•	zakup i transport materiałów,
•	opracowanie recepty laboratoryjnej dla mieszanki mineralno-asfaltowej,
•	wykonanie próby technologicznej i odcinka próbnego, 
•	wyprodukowanie mieszanki mineralno-asfaltowej i jej transport na miejsce wbudowania,
•	posmarowanie lepiszczem krawędzi urządzeń obcych i krawężników,
•	rozłożenie i zagęszczenie mieszanki mineralno-asfaltowej,
•	obcięcie krawędzi i posmarowanie asfaltem,
•	przeprowadzenie pomiarów i badań laboratoryjnych, wymaganych w ST.
10. Przepisy związane
10.1. Normy
1. PN-S-96025            Drogi samochodowe i lotniskowe. Nawierzchnie asfaltowe. Wymagania
2. PN-B-11112	Kruszywa mineralne. Kruszywa łamane do nawierzchni    drogowych 
3. PN-B-11113	Kruszywo naturalne do nawierzchni drogowych. Piasek
4. PN-B-06714/00	Kruszywa mineralne. Badania. Postanowienia ogólne
5. PN‑B‑06714/01	Kruszywa mineralne. Badania. Podział, nazwy i określenie badań
6. PN‑B‑06714/12	Kruszywa mineralne. Badania. Oznaczanie zawartości zanieczyszczeń obcych
7. PN‑EN 932-1	Badania podstawowych właściwości kruszyw. Metoda pobierania próbek
8. PN-EN 933-1	Badania geometrycznych właściwości kruszyw. Oznaczanie składu ziarnowego.
                                    Metoda przesiewania
9. PN-EN 933-4	Badania geometrycznych właściwości kruszyw. Oznaczanie kształtu ziarn. 
                                    Wskaźnik kształtu
10. PN-EN 933-8	Badania mechanicznych i fizycznych właściwości kruszyw. 
                                    Badanie wskaźnika piaskowego
11. PN-EN 1097-2	Badania mechanicznych i fizycznych właściwości kruszyw. 
                                    Metoda oznaczania odporności na rozdrobnienie
12. PN-EN 1097-6	Badania mechanicznych i fizycznych właściwości kruszyw. 
                                    Oznaczanie gęstości ziarn i nasiąkliwości
13. PN-EN 1367-1	Badania mechanicznych i fizycznych właściwości kruszyw.
                                    Oznaczanie mrozoodporności.
14. PN-EN 1426	Asfalty i produkty asfaltowe. Oznaczanie penetracji igłą,
15. PN-EN 1427	Asfalty i produkty asfaltowe. Oznaczanie temperatury mięknienia.
                                    Metoda Pierścień i Kula
16. PN-EN 1744-1	Badania chemicznych właściwości kruszyw. Analiza chemiczna
17. PN-EN 12591	Asfalty i produkty asfaltowe. Bitumy do układania. Specyfikacja – 
                                    z dostosowaniem do warunków polskich.
18. PN-EN 12592	Asfalty i produkty asfaltowe - Oznaczanie rozpuszczalności
19. PN-EN 12593	Asfalty i produkty asfaltowe. Oznaczanie temperatury łamliwości 
                                    metodą Fraassa
20. PN-EN 12607-1	Asfalty i produkty asfaltowe. Oznaczanie odporności na twardnienie 
                                    pod wpływem ciepła i powietrza. Metoda RTFOT
21. PN-EN 12606-1	Asfalty i produkty asfaltowe. Oznaczanie zawartości parafiny. 
                                    Metoda destylacyjna
22. PN-S-96504	Drogi samochodowe. Wypełniacz kamienny do mas bitumicznych
23. PN-S-04001 	Drogi samochodowe. Metody badań mas mineralno-bitumicznych
                                     i nawierzchni bitumicznych
24. BN‑70/8931‑09	Drogi samochodowe i lotniskowe. Oznaczanie stabilności i odkształcenia
                                    mas mineralno-asfaltowych
25. BN‑68/8931‑04	Drogi samochodowe. Pomiar równości nawierzchni planografem i łatą
26. PN-EN 45014	Ogólne kryteria dotyczące deklaracji zgodności wydawanej przez dostawców
27. EN 22592	Petroleum products. determination of flash and fire points. Cleveland open
                                    cup method.
28.PN-C-04132	Przetwory naftowe. Pomiar ciągliwości asfaltów

10.2. Inne dokumenty
29. „Zasady projektowania betonu asfaltowego o zwiększonej odporności na odkształcenia  trwałe. Wytyczne oznaczania odkształcenia i modułu sztywności mieszanek mineralno-bitumicznych metodą pełzania pod obciążeniem statycznym”, IBDiM - Zeszyt 48, 1995 r.
30. „Warunki Techniczne wykonywania warstwy podbudowy z mieszanki mineralno-cementowo-emulsyjnej (MCE)”, wydanie II uzupełnione  -  IBDiM, Warszawa 1999, Zeszyt 61

SCZEGÓŁOWE SPECYFIKACJE TECHNICZNE
D-08.02.02
CHODNIK Z BRUKOWEJ KOSTKI BETONOWEJ

1. WSTĘP
1.1. Przedmiot SST

Przedmiotem niniejszej szczegółowej specyfikacji technicznej (SST) są wymagania dotyczące wykonania i odbioru robót związanych z wykonaniem chodnika z brukowej kostki betonowej                 w ramach: Przebudowy drogi powiatowej Nr 2502E relacji Drzykozy – Daszyna – Osędowice na długości 1500 mb w miejscowości Daszyna.

1.2. Zakres stosowania SST
Szczegółowa Specyfikacja Techniczna jest stosowana jako dokument przetargowy i kontraktowy przy zlecaniu i realizacji robót wymienionych w punkcie 1.1.

1.3. Zakres robót objętych SST
Ustalenia zawarte w niniejszej specyfikacji dotyczą zasad prowadzenia robót związanych     z wykonaniem chodnika z brukowej kostki betonowej.

1.4. Określenia podstawowe
1.4.1. Betonowa kostka brukowa - kształtka wytwarzana z betonu metodą wibroprasowania. Produkowana jest jako kształtka jednowarstwowa lub w dwóch warstwach połączonych ze sobą trwale w fazie produkcji.
1.4.2. Pozostałe określenia podstawowe są zgodne z obowiązującymi, odpowiednimi polskimi normami i z definicjami i z definicjami podanymi w SST D-M-00.00.00 „Wymagania ogólne” pkt 1.4.

1.5. Ogólne wymagania dotyczące robót
Ogólne wymagania dotyczące robót podano w SST D-M-00.00.00 „Wymagania ogólne” pkt 1.5.

2. MATERIAŁY

2.1. Ogólne wymagania dotyczące materiałów
Ogólne wymagania dotyczące materiałów, ich pozyskiwania i składowania, podano w SST                        D-M-00.00.00 „Wymagania ogólne” pkt 2.

2.2. Betonowa kostka brukowa - wymagania
2.2.1. Aprobata techniczna
Warunkiem dopuszczenia do stosowania betonowej kostki brukowej w budownictwie drogowym jest posiadanie aprobaty technicznej, wydanej przez uprawnioną jednostkę.
2.2.2.  Wygląd zewnętrzny
Struktura wyrobu powinna być zwarta, bez rys, pęknięć, plam i ubytków.
Powierzchnia górna kostek powinna być równa i szorstka, a krawędzie kostek równe i proste, wklęśnięcia nie powinny przekraczać 2 mm dla kostek o grubości  80 mm.
2.2.3. Kształt, wymiary i kolor kostki brukowej
Do wykonania nawierzchni chodnika stosuje się betonową kostkę brukową o grubości 60 mm. Kostki o takiej grubości są produkowane w kraju.
Tolerancje wymiarowe wynoszą:
•	na długości		 3 mm,
•	na szerokości	 3 mm,
•	na grubości		 5 mm.
Kolory kostek produkowanych aktualnie w kraju to: szary, ceglany, klinkierowy, grafitowy i brązowy.

2.2.4. Cechy fizykomechaniczne betonowych kostek brukowych
Betonowe kostki brukowe powinny mieć cechy fizykomechaniczne określone w tablicy 1.

Tablica 1. Cechy fizykomechaniczne betonowych kostek brukowych

Lp.	Cechy	Wartość	
1	Wytrzymałość na ściskanie po 28 dniach, MPa, co najmniej
a) średnia z sześciu kostek
b) najmniejsza pojedynczej kostki	
60
50	
2	Nasiąkliwość wodą wg PN-B-06250 [2], %, nie więcej niż	5	
3	Odporność na zamrażanie, po 50 cyklach zamrażania, wg             PN-B-06250 [2]:
a) pęknięcia próbki
b) strata masy, %, nie więcej niż
c) obniżenie wytrzymałości na ściskanie w stosunku do     wytrzymałości próbek nie zamrażanych, %, nie więcej niż	

brak
5

20	
4	Ścieralność na tarczy Boehmego wg PN-B-04111 [1], mm, nie więcej niż	4	

2.3. Materiały do produkcji betonowych kostek brukowych
2.3.1. Cement
Do produkcji kostki brukowej należy stosować cement portlandzki, bez dodatków, klasy nie niższej niż „32,5”. Zaleca się stosowanie cementu o jasnym kolorze. Cement powinien odpowiadać wymaganiom PN-B-19701 [4].
2.3.2.  Kruszywo do betonu
Należy stosować kruszywa mineralne  odpowiadające wymaganiom PN-B-06712 [3].
Uziarnienie kruszywa powinno być ustalone w recepcie laboratoryjnej mieszanki betonowej, przy założonych parametrach wymaganych dla produkowanego wyrobu.
2.3.3. Woda
Woda powinna być odmiany „1” i odpowiadać wymaganiom PN-B-32250 [5].
2.3.4. Dodatki
Do produkcji kostek brukowych stosuje się dodatki w postaci plastyfikatorów i barwników, zgodnie              z receptą laboratoryjną.
Plastyfikatory zapewniają gotowym wyrobom większą wytrzymałość, mniejszą nasiąkliwość i większą odporność na niskie temperatury i działanie soli.
Stosowane barwniki powinny zapewnić kostce trwałe wybarwienie. Powinny to być barwniki nieorganiczne.

3. sprzęt

3.1. Ogólne wymagania dotyczące sprzętu

Ogólne wymagania dotyczące sprzętu podano w SST D-M-00.00.00 „Wymagania ogólne” pkt 3.

3.2. Sprzęt do wykonania chodnika z kostki brukowej

Małe powierzchnie chodnika z kostki brukowej wykonuje się ręcznie.
Jeśli powierzchnie są duże, a kostki brukowe mają jednolity kształt i kolor, można stosować mechaniczne urządzenia układające. Urządzenie składa się z wózka i chwytaka sterowanego hydraulicznie, służącego do przenoszenia z palety warstwy kostek na miejsce ich ułożenia. 
Do zagęszczenia nawierzchni stosuje się wibratory płytowe z osłoną z tworzywa sztucznego.

4. transport
4.1. Ogólne wymagania dotyczące transportu

Ogólne wymagania dotyczące transportu podano w SST D-M-00.00.00 „Wymagania ogólne” pkt 4.

4.2. Transport betonowych kostek brukowych

Uformowane w czasie produkcji kostki betonowe układane są warstwowo na palecie. Po uzyskaniu wytrzymałości betonu min. 0,7 wytrzymałości projektowanej, kostki przewożone są na stanowisko, gdzie specjalne urządzenie pakuje je w folię i spina taśmą stalową, co gwarantuje transport samochodami w nienaruszonym stanie.
Kostki betonowe można również przewozić samochodami na paletach transportowych producenta.

5. WYKONANIE ROBÓT

5.1. Ogólne zasady wykonania robót

Ogólne zasady wykonania robót podano w SST D-M-00.00.00 „Wymagania ogólne” pkt 5.

5.2. Koryto pod chodnik

Koryto wykonane w podłożu powinno być wyprofilowane zgodnie z projektowanymi spadkami podłużnymi i poprzecznymi oraz zgodnie z wymaganiami podanymi w SST D-04.01.01 „Koryto wraz           z profilowaniem i zagęszczeniem podłoża”. Wskaźnik zagęszczenia koryta nie powinien być mniejszy niż 0,97 według normalnej metody Proctora.
Jeżeli dokumentacja projektowa nie określa inaczej, to nawierzchnię chodnika z kostki brukowej można wykonywać bezpośrednio na podłożu z gruntu piaszczystego o WP  35 [6] w uprzednio wykonanym korycie.

5.3. Podsypka

Na podsypkę należy stosować piasek odpowiadający wymaganiom PN-B-06712 [3].
Grubość podsypki po zagęszczeniu powinna zawierać się w granicach od 3 do  5 cm. Podsypka powinna być zwilżona wodą, zagęszczona i wyprofilowana.

5.4. Warstwa odsączająca

Jeżeli w dokumentacji projektowej dla wykonania chodnika przewidziana jest warstwa odsączająca, to jej wykonanie powinno być zgodne z warunkami określonymi  w SST D-04.02.01 „Warstwy odsączające i odcinające”.

5.5. Układanie chodnika z betonowych kostek brukowych
Z uwagi na różnorodność kształtów i kolorów produkowanych kostek, możliwe jest ułożenie dowolnego wzoru - wcześniej ustalonego w dokumentacji projektowej lub zaakceptowanego przez Inżyniera.
Kostkę układa się na podsypce lub podłożu piaszczystym w taki sposób, aby szczeliny między kostkami wynosiły od 2 do 3 mm. Kostkę należy układać ok. 1,5 cm wyżej od projektowanej niwelety chodnika, gdyż w czasie wibrowania (ubijania) podsypka ulega zagęszczeniu. Po ułożeniu kostki, szczeliny należy wypełnić piaskiem, a następnie zamieść powierzchnię ułożonych kostek przy użyciu szczotek ręcznych lub mechanicznych i przystąpić do ubijania nawierzchni chodnika. Do ubijania ułożonego chodnika z kostek brukowych, stosuje się wibratory płytowe z osłoną z tworzywa sztucznego dla ochrony kostek przed uszkodzeniem i zabrudzeniem. Wibrowanie należy prowadzić od krawędzi powierzchni ubijanej w kierunku środka i jednocześnie w kierunku poprzecznym kształtek.
Do zagęszczania nawierzchni z betonowych kostek brukowych nie wolno używać walca.
Po ubiciu nawierzchni należy uzupełnić szczeliny materiałem do wypełnienia i zamieść nawierzchnię. Chodnik z wypełnieniem spoin piaskiem nie wymaga pielęgnacji - może być zaraz oddany do użytkowania.

6. kontrola jakości robót

6.1. Ogólne zasady kontroli jakości robót

Ogólne zasady kontroli jakości robót podano w SST D-M-00.00.00 „Wymagania ogólne” pkt 6.

6.2. Badania przed przystąpieniem do robót

Przed przystąpieniem do robót Wykonawca powinien sprawdzić, czy producent kostek brukowych posiada aprobatę techniczną. Pozostałe wymagania określono w SST D-05.02.23 „Nawierzchnia                z kostki brukowej betonowej”.
6.3. Badania w czasie robót
6.3.1. Sprawdzenie podłoża
Sprawdzenie podłoża polega na stwierdzeniu zgodności z dokumentacją projektową i odpowiednimi SST.
Dopuszczalne tolerancje wynoszą dla:
•	głębokości koryta: 
•	o szerokości do 3 m:	         1 cm, 
•	o szerokości powyżej 3 m:    2 cm,
•	szerokości koryta:  5 cm.

6.3.2. Sprawdzenie podsypki
Sprawdzenie podsypki w zakresie grubości i wymaganych spadków poprzecznych i podłużnych polega na stwierdzeniu zgodności z dokumentacją projektową oraz pkt 5.3 niniejszej SST. 
6.3.3. Sprawdzenie wykonania chodnika
Sprawdzenie prawidłowości wykonania chodnika z betonowych kostek brukowych  polega na stwierdzeniu zgodności wykonania z dokumentacją projektową oraz wymaganiami pkt 5.5 niniejszej SST:
•	pomierzenie szerokości spoin,
•	sprawdzenie prawidłowości ubijania (wibrowania),
•	sprawdzenie prawidłowości wypełnienia spoin,
•	sprawdzenie, czy przyjęty deseń (wzór) i kolor nawierzchni jest zachowany.

6.4. Sprawdzenie cech geometrycznych chodnika

6.4.1.  Sprawdzenie równości chodnika
Sprawdzenie równości nawierzchni przeprowadzać należy łatą co najmniej raz na każde 150 do              300 m2 ułożonego chodnika i w miejscach wątpliwych, jednak nie rzadziej niż raz na 50 m chodnika. Dopuszczalny prześwit pod łatą 4 m nie powinien przekraczać 1,0 cm.
6.4.2. Sprawdzenie profilu podłużnego
Sprawdzenie profilu podłużnego przeprowadzać należy za pomocą niwelacji, biorąc pod uwagę punkty charakterystyczne, jednak nie rzadziej niż co 100 m.
Odchylenia od projektowanej niwelety chodnika w punktach załamania niwelety nie mogą przekraczać  3 cm.
6.4.3. Sprawdzenie przekroju poprzecznego
Sprawdzenie przekroju poprzecznego dokonywać należy szablonem z poziomicą, co najmniej raz na każde 150 do 300 m2 chodnika i w miejscach wątpliwych, jednak nie rzadziej niż co 50 m. Dopuszczalne odchylenia od projektowanego profilu wynoszą  0,3%.

7. OBMIAR ROBÓT

7.1. Ogólne zasady obmiaru robót

Ogólne zasady obmiaru robót podano w SST D-M-00.00.00 „Wymagania ogólne” pkt 7.

7.2. Jednostka obmiarowa

Jednostką obmiarową jest m2 (metr kwadratowy) wykonanego chodnika z brukowej kostki betonowej.

8. ODBIÓR ROBÓT

Ogólne zasady odbioru robót podano w SST D-M-00.00.00 „Wymagania ogólne” pkt 8.
Roboty uznaje się za wykonane zgodnie z dokumentacją projektową, SST i wymaganiami Inżyniera, jeżeli wszystkie pomiary i badania z zachowaniem tolerancji wg pkt 6 dały wyniki pozytywne.

9. PODSTAWA PŁATNOŚCI

9.1. Ogólne ustalenia dotyczące podstawy płatności

Ogólne ustalenia dotyczące podstawy płatności podano w SST D-M-00.00.00 „Wymagania ogólne” pkt 9.

9.2. Cena jednostki obmiarowej

Cena wykonania 1 m2 chodnika z brukowej kostki betonowej obejmuje:
•	prace pomiarowe i roboty przygotowawcze,
•	dostarczenie materiałów na miejsce wbudowania,
•	wykonanie koryta,
•	ew. wykonanie warstwy odsączającej,
•	wykonanie podsypki,
•	ułożenie kostki brukowej wraz z zagęszczeniem i wypełnieniem szczelin,
•	przeprowadzenie badań i pomiarów wymaganych w specyfikacji technicznej.

9.3. Szczegółowy zakres robót objętych płatnością:

– zgodnie z przedmiarem robót

10. przepisy związane

10.1. Normy

1.	PN-B-04111	Materiały kamienne. Oznaczanie ścieralności na tarczy Boehmego	
2.	PN-B-06250	Beton zwykły	
3.	PN-B-06712	Kruszywa mineralne do betonu zwykłego	
4.	PN-B-19701	Cement. Cement powszechnego użytku. Skład, wymagania i ocena zgodności	
5.	PN-B-32250	Materiały budowlane. Woda do betonów i zapraw	
6.	BN-68/8931-01	Drogi samochodowe. Oznaczenie wskaźnika piaskowego.	

10.2. Inne dokumenty

Nie występują.

SZCZEGÓŁOWE SPECYFIKACJE TECHNICZNE

D.07.02.01 

OZNAKOWANIE PIONOWE

1.1. Przedmiot SST
Przedmiotem  n/n  specyfikacji technicznej są wymagania dotyczące  wykonania  i  odbioru  robót związanych z ustawieniem znaków drogowych wykonanych w ramach ,,Przebudowy drogi powiatowej Nr 2502E relacji Drzykozy – Osędowice na długości 3,666 km, w miejscowościach Drzykozy, Sławoszew i Daszyna.”
 		
1.2. Zakres stosowania 

Szczegółowa specyfikacja techniczna jest stosowana jako dokument  przetargowy  i  kontraktowy przy zlecaniu i realizacji robót wymienionych w p. 1.1. 

1.3. Zakres robót objętych SST 

Ustalenia zawarte  w n/n specyfikacji technicznej dotyczą wykonania znaków drogowych i słupków do znaków wraz z ich ustawieniem i montażem w/g projektu organizacji ruchu. 

1.4. Określenia podstawowe 

Stosowane określenia podstawowe są zgodne z obowiązującymi, odpowiednimi polskimi normami. 

1.5. Ogólne warunki dotyczące robót 

Wykonawca robót jest odpowiedzialny za jakość ich wykonania oraz za  zgodność z dokumentacją kontraktową SST i poleceniami Inspektora Nadzoru. 
Wykonawca w trakcie robót jest odpowiedzialny za bezpieczeństwo ruchu  drogowego i osób trzecich w obrębie placu budowy oraz utrzymanie oznakowania  urządzeń ostrzegawczych                                        i zabezpieczających na przekazanym placu budowy. 

2. Materiały

Znaki należy wykonać z folii odblaskowej I generacji na podkładzie z blachy ocynkowanej giętej krawędziowo, z ustawieniem na słupkach z rur stalowych  ocynkowanych o średnicy 70 mm betonowanych do podłoża.
Każdy materiał do wykonania znaku drogowego, powinien posiadać potwierdzenie  zgodności                    z wymaganiami stawianymi przy certyfikacji na znak "B". 

3. Sprzęt 

nie występuje

4. Transport

Wszystkie dostarczone wyroby winny być opakowane w sposób zabezpieczający przed uszkodzeniem w czasie transportu od Wykonawcy do magazynu Zamawiającego. 
Opakowanie winno umożliwiać identyfikację znaków bez konieczności ich rozpakowania.

5. Wykonanie robót 

Wykonanie robót polega na ustawieniu słupków i przymocowaniu do nich  znaków.  Sposób ustawienia zgodnie z "Instrukcją o znakach drogowych pionowych".

I. Tarcza znaku typu A, B. C, D 

Tarcza znaku powinna być wykonana: 
a) z blachy ocynkowanej z podwójnie giętą krawędzią o gr. blachy: 
	- 1,0 mm dla znaków okrągłych i trójkątów, 
	- 1,25 mm dla pozostałych znaków.

W przypadku znaków bez krawędzi podwójnie zaginanej tarcza znaku powinna  być dodatkowo usztywniona lub powinno stosować się podkład o większej grubości. 
Tarcza znaku musi być równa i gładka - bez odkształceń płaszczyzny znaku, w tym pofałdowań, wgięć, lokalnych wgnieceń lub nierówności, itp. 
Tylna strona tarczy znaków (wraz z krawędziami) powinna być zabezpieczona poprzez malowanie proszkowe (kolor szary). 	
Krawędzie tarczy znaku musza być równe i nieostre. Krawędzie tarcz powinny  być usztywnione poprzez odpowiedni system zagięć będących jednocześnie elementem konstrukcyjno-montażowym. 

II. Lica znaków

Lico znaku powinno być wykonane z: 
- folii odblaskowej, na której w sposób nieusuwalny naniesione są: okres trwałości, rynek przeznaczenia oraz rok produkcji 
-  folii nieodblaskowej. 

Folie użyte do wykonania lica znaku powinny wykazać pełne związanie z tarczą  znaku przez cały okres deklarowanej przez Wykonawcę trwałości znaku. 
Powierzchnia lica powinna być równa i gładka, nie mogą na niej występować lokalne nierówności               i pofalowania. 
Połączenia folii z tarczą znaku nie może wykazywać żadnych odklejeń i rozwarstwień między licem               i tarczą znaku. 
Tło znaku musi być wykonane z jednego kawałka folii. W przypadku  konieczności łączenia (np. tablice typu E) należy w zależności od rodzaju i gatunku folii łączyć ją na zakładkę lub styk. 
Treść znaku powinna być nanoszona metodą sitodruku. 
Zamocowanie znaków do konstrukcji wsporczych powinno być wykonane w taki sposób, aby nie uszkadzać lica znaku. 

III. Konstrukcje wsporcze 

Konstrukcje wsporcze znaków - słupki, słupy, uchwyty montażowe, wypory  powinny być wykonane zgodnie z dokumentacją projektową lub wskazaniami Zamawiającego. 
Powłoki cynkowe słupków i konstrukcji należy wykonać zgodnie z normą PN-93/E-04500. Konstrukcje wsporcze muszą mieć barwę szarą. 
Zabrania się stosowania pokryć konstrukcji wsporczych o jaskrawych barwach -  z wyjątkiem przypadków, gdy jest to wymagane odrębnymi przepisami, wytycznymi   lub warunkami technicznymi. 

Zakłada się stosowanie konstrukcji: 
- tablice do  2 m2 - 2 słupki o średnicy. 70 mm  50 mm
		
Konstrukcja wsporcza musi być wykonana w sposób ograniczający zagrożenie  użytkowników drogi przy najechaniu na nią pojazdu. 	  
Konstrukcja wsporcza powinna   być bezpieczna i zapewniać możliwości łatwej naprawy w wypadku jej uszkodzenia. 
Wszystkie łączniki metalowe przewidywane do mocowania między sobą  konstrukcji wsporczych znaków i tablic tj. uchwyty, śruby, nakrętki itp. powinny być  ocynkowane a ponadto bez pęknięć, naderwań, rozwarstwień, itp. 

6. Kontrola jakości robót

Sprawdzenie jakości robót polega na sprawdzeniu kompletności wykonanych   robót, sprawdzeniu pionu ustawionych słupków i wymiarów zgodnych z "Instrukcją o znakach pionowych" 

7. Obmiar robót

Jednostką obmiarową robót związanych z ustawieniem znaków drogowych jest sztuka. Obmiar powinien być dokonany na budowie i wymaga akceptacji Inspektora  Nadzoru. Obmiar nie powinien obejmować jakichkolwiek robót nie wykazanych w dokumentacji projektowej. Dodatkowe roboty wykonane bez pisemnego upoważnienia  Inspektora Nadzoru nie mogą stanowić roszczeń                        o dodatkową zapłatę. 

8.  Odbiór robót

Odbioru robót związanych z ustawieniem znaków drogowych dokonuje Inspektor  Nadzoru, po zgłoszeniu do odbioru przez Wykonawcę. Odbiór powinien być przeprowadzony w czasie umożliwiającym wykonanie ewentualnych poprawek bez hamowania postępu robót. 
Roboty poprawkowe wykona na własny koszt w terminie ustalonym z Inspektorem Nadzoru. 

9. Podstawa płatności

Płatność za jedną jednostkę obmiarową w/g pkt. 7 przyjmować zgodnie z  obmiarem  po odbiorze robót. Płatność za szt. należy przyjmować zgodnie z obmiarem i oceną jakości robót na podstawie wyników pomiarów. 

10. Przepisy związane

1. Instrukcja DP-T 14 o dokonywaniu odbiorów robót drogowych i mostowych  realizowanych  na  drogach  zamiejskich  krajowych  i wojewódzkich, GDDP, W-wa 1989 
2.  Wytyczne  zlecania  robót, usług i dostaw w drodze przetargu GDDP, W-wa 1993.